Kısa cevap: Emeklilik yaşı, ilk sigorta giriş tarihine, sigortalılık statüsüne (4/a SSK, 4/b Bağ-Kur, 4/c Emekli Sandığı) ve tamamlanan prim gün sayısına göre belirlenir. Ekim 2026 itibarıyla 8 Eylül 1999 ve öncesinde sigortalı olanlar 7438 sayılı Kanun'la yaş şartı aranmadan emekli olabilir (4/a'da kadınlar 20, erkekler 25 yıl sigortalılık ve 5000–5975 gün prim gerekir); 1 Mayıs 2008 sonrası girişlerde ise kadın 58, erkek 60 yaş ile 4/a'da 7200, 4/b ve 4/c'de 9000 gün aranır ve yaş 2036'dan itibaren kademeli olarak 65'e çıkar. Kişiye özel tarih, SGK kayıtlarına dayanan e-Devlet sorgusuyla görülür.
En güncel resmî değerler tek sayfada: güncel ekonomik veriler.
Emeklilik tarihi tek bir yaşla ifade edilemez: Türkiye'de üç ayrı kanundan gelen sigortalılar 2008'de 5510 sayılı Kanun çatısında birleşti ve her grubun şartları, sigortaya ilk giriş tarihine göre farklı geçiş hükümlerine bağlandı.
Aşağıdaki tablolar kanun metinlerinden ve SGK'nın şartlar sayfalarından derlenen genel kuralı gösterir; fiili hizmet zammı, maden işçiliği veya engellilik gibi özel durumlar ayrı hükümlere tabidir.
Emeklilik yaşı nasıl hesaplanır?
Emeklilik hakkı üç şartın birlikte doldurulmasıyla doğar: yaş, prim gün sayısı ve bazı gruplarda sigortalılık süresi. Sigortalılık süresi sigortaya ilk girişten bu yana geçen takvim süresi, prim gün sayısı ise bu sürede prim bildirilen günlerin toplamıdır. Bir yıllık kesintisiz çalışma 360 prim günüdür.
Uygulanacak şartları iki bilgi belirler:
- İlk sigorta giriş tarihi: 5510 sayılı Kanun'un 38. maddesine göre başlangıç, SSK, Bağ-Kur, Emekli Sandığı veya diğer sandıklardan hangisinde olursa olsun ilk kez malullük, yaşlılık ve ölüm sigortasına girilen tarihtir. 18 yaşından önce girenlerde sigortalılık süresi 18 yaşın doldurulduğu tarihten başlar, ama önceki primler gün sayısına eklenir; 506 sayılı Kanun'a göre 1 Nisan 1981'den önce tescil edilenlerde bu kural uygulanmaz (5510 geçici 6. madde).
- Statü: Hizmet akdiyle çalışanlar 4/a, kendi adına çalışanlar 4/b, kamu görevlileri 4/c kapsamındadır. Farklı statülerde hizmeti olanlarda aylığın hangi statüden bağlanacağı ayrı kurallara bağlıdır.
Emeklilik hakkı, şartlardan en son tamamlananın tarihinde doğar.
EYT nedir, ne zaman çıktı? 8 Eylül 1999 öncesi girişlerde şartlar
EYT (emeklilikte yaşa takılanlar), 8 Eylül 1999 ve öncesinde sigortalı olanlar için yaş şartının kaldırılmasıdır. Düzenleme, 1 Mart 2023 tarihli ve 7438 sayılı Kanun'la 5510 sayılı Kanun'a eklenen geçici 95. maddedir ve 3 Mart 2023 tarihli ve 32121 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Madde, 506 sayılı Kanun'un geçici 81. maddesinin (B) bendi, 1479 sayılı Kanun'un geçici 10. maddesinin ikinci fıkrası, 2925 sayılı Kanun'un geçici 2. maddesi ve 5434 sayılı Kanun'un geçici 205. maddesine göre aylık bağlanacakların, yaş dışındaki şartları taşımaları halinde emekli olabileceğini hükme bağlar. Geriye dönük ödeme yapılmaz.
Prim günü ve süre şartları ise devam eder:
- 4/a (SSK): Kadınlarda 20, erkeklerde 25 yıl sigortalılık süresi ve 23 Mayıs 2002'deki sigortalılık süresine göre 5000 ile 5975 arasında prim günü.
- 4/b (Bağ-Kur): Kadınlarda 20, erkeklerde 25 tam yıl prim ödemesi.
- 4/c (Emekli Sandığı): Kadınlarda 20, erkeklerde 25 fiili hizmet yılı.
| Prim günü | Kadın: ilk giriş | Erkek: ilk giriş |
|---|---|---|
| 5000 | 23 Mayıs 1985 ve öncesi | 23 Kasım 1980 ve öncesi |
| 5075 | 24 Mayıs 1985 – 23 Mayıs 1986 | 24 Kasım 1980 – 23 Mayıs 1982 |
| 5150 | 24 Mayıs 1986 – 23 Mayıs 1987 | 24 Mayıs 1982 – 23 Kasım 1983 |
| 5225 | 24 Mayıs 1987 – 23 Mayıs 1988 | 24 Kasım 1983 – 23 Mayıs 1985 |
| 5300 | 24 Mayıs 1988 – 23 Mayıs 1989 | 24 Mayıs 1985 – 23 Kasım 1986 |
| 5375 | 24 Mayıs 1989 – 23 Mayıs 1990 | 24 Kasım 1986 – 23 Mayıs 1988 |
| 5450 | 24 Mayıs 1990 – 23 Mayıs 1991 | 24 Mayıs 1988 – 23 Kasım 1989 |
| 5525 | 24 Mayıs 1991 – 23 Mayıs 1992 | 24 Kasım 1989 – 23 Mayıs 1991 |
| 5600 | 24 Mayıs 1992 – 23 Mayıs 1993 | 24 Mayıs 1991 – 23 Kasım 1992 |
| 5675 | 24 Mayıs 1993 – 23 Mayıs 1994 | 24 Kasım 1992 – 23 Mayıs 1994 |
| 5750 | 24 Mayıs 1994 – 23 Mayıs 1995 | 24 Mayıs 1994 – 23 Kasım 1995 |
| 5825 | 24 Mayıs 1995 – 23 Mayıs 1996 | 24 Kasım 1995 – 23 Mayıs 1997 |
| 5900 | 24 Mayıs 1996 – 23 Mayıs 1997 | 24 Mayıs 1997 – 23 Kasım 1998 |
| 5975 | 24 Mayıs 1997 – 8 Eylül 1999 | 24 Kasım 1998 – 8 Eylül 1999 |
Kanun bantları 23 Mayıs 2002 tarihindeki sigortalılık süresiyle tanımlar; tablodaki giriş tarihleri bu sürelerden geriye doğru hesaplanmış yaklaşık karşılıklardır. 18 yaş kuralı veya borçlanma başlangıcı değiştirebileceği için kesin bant SGK kaydından kontrol edilir. 8 Eylül 1999'da kadınlarda 18, erkeklerde 23 yıl sigortalılığı olanlara (A bendi) eski hükümler uygulanır.
9 Eylül 1999 – 30 Nisan 2008 arası girişlerde emeklilik şartları
EYT bu dönemi kapsamaz; yaş şartı devam eder. Dayanak 5510 sayılı Kanun'un geçici 9. maddesidir.
| Statü | Normal şart | Alternatif şart |
|---|---|---|
| 4/a (SSK) | Kadın 58, erkek 60 yaş ve 7000 gün | Kadın 58, erkek 60 yaş, 25 yıl sigortalılık ve 4500 gün |
| 4/b (Bağ-Kur) | Kadın 58, erkek 60 yaş ve 25 tam yıl prim | Kadın 60, erkek 62 yaş ve 15 tam yıl prim (kısmi aylık) |
| 4/c (Emekli Sandığı) | Kadın 58, erkek 60 yaş ve 25 yıl hizmet | 61 yaş ve 15 tam yıl prim (kısmi aylık) |
4/a'daki alternatif yolda gün sayısı az olduğundan bağlanan aylık da düşük olur.
1 Mayıs 2008 sonrası girişlerde kademeli emeklilik yaşı
1 Mayıs 2008 ve sonrasında ilk kez sigortalı olanlara 5510 sayılı Kanun'un 28. maddesi uygulanır: kadın 58, erkek 60 yaş ile 4/a'da 7200, 4/b ve 4/c'de 9000 gün prim. Yaş sınırı 2036'dan itibaren iki yılda bir yükselir ve 2048'de iki cinsiyet için 65'te eşitlenir.
Hangi yaş sınırının uygulanacağı, kişinin o yaşa geldiği tarihe göre değil, prim günü şartını tamamladığı tarihe göre belirlenir. Aynı madde, yaş sınırına 3 yıl eklenerek (65'i geçmemek üzere) 5400 günle de aylık bağlanmasına izin verir; bu yol halk arasında yaştan emeklilik olarak bilinir.
| Gün şartının tamamlandığı dönem | Kadın (7200/9000 gün) | Erkek (7200/9000 gün) | Kadın (5400 gün) | Erkek (5400 gün) |
|---|---|---|---|---|
| 1 Mayıs 2008 – 31 Aralık 2035 | 58 | 60 | 61 | 63 |
| 1 Ocak 2036 – 31 Aralık 2037 | 59 | 61 | 62 | 64 |
| 1 Ocak 2038 – 31 Aralık 2039 | 60 | 62 | 63 | 65 |
| 1 Ocak 2040 – 31 Aralık 2041 | 61 | 63 | 64 | 65 |
| 1 Ocak 2042 – 31 Aralık 2043 | 62 | 64 | 65 | 65 |
| 1 Ocak 2044 – 31 Aralık 2045 | 63 | 65 | 65 | 65 |
| 1 Ocak 2046 – 31 Aralık 2047 | 64 | 65 | 65 | 65 |
| 1 Ocak 2048 ve sonrası | 65 | 65 | 65 | 65 |
Geçici 6. madde uyarınca 4/a'da 5400 günlük şart, 30 Nisan–31 Aralık 2008 arasında girenler için 4600 gündür, sonraki her giriş yılı için 100 gün artar ve 2016 ve sonrası girişlerde 5400 güne ulaşır.
Kaç günle emekli olunur? Statüye göre özet
1 Mayıs 2008 sonrası girişlerde 4/a'da 7200, 4/b ve 4/c'de 9000 gün; 1999–2008 girişlerinde 4/a'da 7000 gün; 1999 öncesi 4/a girişlerinde 5000–5975 gün gerekir. Daha az günle emekli olma yollarında yaş veya süre şartı ağırlaşır.
- 15 yıl 3600 gün: 506 sayılı Kanun'un geçici 81. maddesinin (C) bendi, 8 Eylül 1999 öncesi 4/a sigortalılarına 15 yıl sigortalılık ve 3600 günle yaşlılık aylığı tanır. Bu yolda yaş şartı kalkmadı: şartları 24 Mayıs 2011'den sonra tamamlayan kadınlar 58, 24 Mayıs 2014'ten sonra tamamlayan erkekler 60 yaşını bekler.
- 25 yıl 4500 gün: 1999–2008 girişli 4/a sigortalıları için, kadın 58, erkek 60 yaşla.
- 5400 gün: 2008 sonrası girişlerde, yaş sınırına 3 yıl eklenerek.
Daha az günle bağlanan aylığın tutarı da düşüktür: 2008 sonrası hizmetlerde aylık bağlama oranı her 360 gün için %2 olarak hesaplanır (5510 md. 29). Ekim 2026 itibarıyla aylığın alt sınırı ve artış kuralı emekli zammı nasıl hesaplanır yazısında anlatılıyor.
Borçlanma emeklilik tarihini nasıl etkiler?
Borçlanma, sigortasız geçen bazı sürelerin primi ödenerek hizmete saydırılmasıdır ve hem prim gününü hem bazı durumlarda giriş tarihini değiştirir. 5510 sayılı Kanun'un 41. maddesinde sayılan türlerin en yaygın ikisi şunlardır: sigortalı kadının üç doğuma kadar, her doğum için doğumdan sonraki iki yılı aşmamak ve çocuğun yaşaması şartıyla sigortasız geçen süreleri ile er-erbaş olarak askerlikte geçen süreler.
Ekim 2026 itibarıyla yürürlükteki metne göre prim, seçilen ve prime esas kazanç alt ve üst sınırları arasındaki günlük kazancın doğum ve analık izni borçlanmasında %32'si, askerlik ve diğer borçlanmalarda %45'i üzerinden hesaplanır (oranlar 4 Aralık 2025 tarihli ve 7566 sayılı Kanun'la 1 Ocak 2026'dan itibaren bu şekle getirildi); borç, tebliğden itibaren bir ay içinde ödenmelidir.
Borçlanılan süre ilk sigorta girişinden önceyse sigortalılık başlangıcı borçlanılan gün sayısı kadar geriye götürülür (2008 sonrası ilk kez 4/c'li olanlarda başlangıç geriye götürülmez). Örneğin işe girmeden önce askerlik yapan biri için bu, giriş tarihini 8 Eylül 1999 öncesine çekerek EYT kapsamına sokabilir veya 23 Mayıs 2002 tablosunda daha az gün isteyen bir banda taşıyabilir. Bireysel emeklilikteki birikim bu hesaba girmez; fark BES nedir yazısında açıklanıyor.
Varsayımsal örneklerle emeklilik yaşı hesaplama
Aşağıdaki kişiler varsayımsaldır; kesintisiz çalışma ve yılda 360 gün prim varsayılmıştır.
Örnek 1, EYT kapsamında kadın (4/a): İlk giriş 1 Mart 1997. 23 Mayıs 2002'de sigortalılık süresi 5 yıl 2 ay 22 gün olduğundan 5900 gün bandındadır. 20 yıllık süre 1 Mart 2017'de dolmuştur; 5900 gün tamamlandığı anda yaşı ne olursa olsun yaşlılık aylığı talep edebilir.
Örnek 2, EYT kapsamında erkek (4/a): İlk giriş 1 Haziran 1995, 23 Mayıs 2002'de süre 6 yıl 11 ay 22 gün, yani 5750 gün bandı. 25 yıllık süre 1 Haziran 2020'de dolmuştur; 5750 gün tamamsa emekli olabilir.
Örnek 3, 2008 sonrası erkek (4/a): 1988 doğumlu, ilk giriş Ocak 2010. 7200 gün (20 yıl × 360) yaklaşık 2030'da dolar; bu tarih 2008–2035 aralığında olduğu için yaş sınırı 60'tır ve 60 yaş 2048'de dolar.
Örnek 4, 2008 sonrası kadın (4/b): 1995 doğumlu, ilk giriş 2020. 9000 gün 25 yıl sürer ve 2045'te dolar; 2044–2045 aralığında kadın için yaş sınırı 63 olduğundan emeklilik yaşı 1995 + 63 = 2058'dir.
Örnek 3 ve 4'te bağlayıcı şart yaştır; gün geç dolarsa yaş sınırı da yükselebilir.
e-Devlet'te emeklilik hesaplama, dilekçe ve maaş bağlanması
Kişiye özel tarih, SGK'nın e-Devlet Kapısı'ndaki Normal Şartlarda Ne Zaman Emekli Olabilirim? hizmetiyle sorgulanır. Sonuç kayıtlara dayandığından hizmet dökümündeki gün sayıları ve giriş tarihi önce kontrol edilir.
Şartlar dolunca aylık kendiliğinden bağlanmaz. 28. madde, 4/a'lıların işten ayrıldıktan sonra yazılı istekte bulunmasını, 4/b'lilerin faaliyete son verip vermeyeceğini beyan etmesini ve prim borcunun olmamasını, 4/c'lilerin emekliye sevk onayı almasını şart koşar. SGK'nın 4/a sayfasına göre başvuru son çalışılan işyerinin bağlı olduğu il veya merkez müdürlüğüne ya da e-Devlet üzerinden yapılabilir; 4/a ve 4/b'de aylık, yazılı isteği izleyen aybaşından başlar. Bu kural 5510 sayılı Kanun'un 30. maddesindedir; aynı maddeye göre 4/c'de aylık, emekliye sevk onayıyla görevden ilişiğin kesildiği tarihi izleyen aybaşından bağlanır. Dilekçe ayın hangi günü verilirse verilsin başlangıç izleyen aybaşıdır. Bağlanacak aylığın tutarı emekli maaşı nasıl hesaplanır yazısında ele alınıyor.
Emeklilikle birlikte ödenen kıdem tazminatı, banka değiştirmede karşılaşılan emekli promosyonu taahhüdü ve çalışma gücü kaybında uygulanan malulen emeklilik şartları ayrı yazılarda ele alınıyor.
Emekli zammı hesaplama aracını kullanın
Bu yazıdaki hesap, Fincode'un ücretsiz hesaplama aracıyla kişiye özel rakamlarla birkaç saniyede yapılabilir. Sonuçlar girilen değerlere dayanır; kesin tutarlar için ilgili kurum esas alınmalıdır.
Sık sorulan sorular
EYT nedir, ne zaman çıktı?
EYT, 8 Eylül 1999 ve öncesinde sigortalı olanlar için yaş şartının kaldırılmasıdır; 7438 sayılı Kanun'la 5510 sayılı Kanun'a eklenen geçici 95. madde 3 Mart 2023'te Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Prim günü ve sigortalılık süresi şartları devam eder; 4/a'da kadınlar 20, erkekler 25 yıl ve 5000–5975 gün gerekir.
Kaç günle emekli olunur?
İlk giriş tarihine göre değişir: 1 Mayıs 2008 sonrası 4/a'da 7200, 4/b ve 4/c'de 9000 gün; 1999–2008 arası 4/a'da 7000 gün; 1999 öncesi 4/a'da 5000–5975 gün aranır. Yaş sınırına 3 yıl eklenerek 5400 günle de emekli olunabilir.
2008'den sonra girenler 65 yaşında mı emekli olacak?
Gün şartını 2035 sonuna kadar tamamlayanlarda yaş kadın için 58, erkek için 60'tır. Sınır 2036'dan itibaren kademeli artar ve gün şartını 2048 ve sonrasında tamamlayanlar için 65 olur.
Ne zaman emekli olurum sorgusu e-Devlet'te nasıl yapılır?
SGK'nın e-Devlet'teki Normal Şartlarda Ne Zaman Emekli Olabilirim? hizmetine kimlik doğrulamasıyla girilir. Sonuç SGK kayıtlarına dayanır; hizmet dökümünde eksik gün varsa önce kayıt düzeltilmelidir.
Askerlik borçlanması emeklilik tarihini öne çeker mi?
Prim gününü artırır; askerlik ilk sigorta girişinden önceyse sigortalılık başlangıcını borçlanılan gün kadar geriye götürür. Bu, bazı kişileri EYT kapsamına veya daha az gün isteyen bir banda taşıyabilir.
Emeklilik dilekçesi ne zaman sonuçlanır, maaş ne zaman bağlanır?
Dilekçe yaş, prim günü ve süre şartları tamamlanınca verilir; 4/a'da işten ayrılmak gerekir. Aylığın başlangıcı kanunla belirlenir: 5510 sayılı Kanun'un 30. maddesine göre şartları taşıyan 4/a ve 4/b sigortalılarına aylık, yazılı istek tarihinden sonraki aybaşından bağlanır. 4/c'de başlangıç, görevden ilişiğin kesildiği tarihi izleyen aybaşıdır.
Kaynaklar
- Mevzuat Bilgi Sistemi: 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu (md. 28, 29, 30, 38, 41, geçici 6, 7, 9, 95) (yeni sekmede açılır)
- Resmî Gazete: 7438 sayılı Kanun (3 Mart 2023, sayı 32121) (yeni sekmede açılır)
- Mevzuat Bilgi Sistemi: 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu (geçici 81. madde) (yeni sekmede açılır)
- Mevzuat Bilgi Sistemi: 1479 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar ve Diğer Bağımsız Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kurumu Kanunu (geçici 10. madde) (yeni sekmede açılır)
- Mevzuat Bilgi Sistemi: 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanunu (geçici 205. madde) (yeni sekmede açılır)
- SGK: 4/A Hizmet Akdi ile Çalışanlar, yaşlılık aylığı şartları (yeni sekmede açılır)
- SGK: 4/B Kendi Adına ve Hesabına Bağımsız Çalışanlar, yaşlılık aylığı şartları (yeni sekmede açılır)
- SGK: 4/C Bendine Tabi Sigortalılar, emeklilik şartları (yeni sekmede açılır)
- SGK: Emeklilikte yaşa takılanlar düzenlemesinin yasalaşmasına ilişkin haber (1 Mart 2023) (yeni sekmede açılır)
- e-Devlet Kapısı: SGK Normal Şartlarda Ne Zaman Emekli Olabilirim? hizmeti (yeni sekmede açılır)
Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, yetkili kuruluşlar tarafından kişilerin risk ve getiri tercihleri dikkate alınarak kişiye özel sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler ise genel niteliktedir. Bu tavsiyeler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.