Hisse kâr/zarar hesaplama: komisyon ve başa baş
Alış ve satış fiyatını, lot adedini, komisyon ve stopaj oranını girin; bir hisse işleminin komisyonlar düşülmüş net kâr veya zararını, net getirisini ve başa baş satış fiyatını görün. Ücretsiz, kayıt gerektirmez.
Hisse kâr ve zararı nasıl hesaplanır?
Bir hisse işleminin sonucu, satıştan ele geçen tutar ile alışta ödenen tutar arasındaki farktır. Komisyon her iki işlemde ayrı alınır: alışta ödenen tutara eklenir, satışta alınan tutardan düşülür. Araç komisyon oranını (k) ve stopaj oranını (s) şu formüllerle uygular:
Alış maliyeti = Alış fiyatı × Lot × (1 + k)
Satış geliri = Satış fiyatı × Lot × (1 − k)
Brüt kâr/zarar = Satış geliri − Alış maliyeti
Stopaj = Brüt kâr (pozitifse) × s
Net kâr/zarar = Brüt kâr/zarar − Stopaj
Net getiri = Net kâr/zarar ÷ Alış maliyeti × 100
Başa baş satış fiyatı = Alış fiyatı × (1 + k) ÷ (1 − k)
Stopaj yalnızca kâr üzerinden kesilir; işlem zararla kapanırsa stopaj doğmaz. Gelir İdaresi Başkanlığı'nın (GİB) geçici 67. madde rehberine göre kesintiye esas kazanç alış ve satış bedeli arasındaki farktır ve alış-satışta ödenen komisyonlar ile BSMV bu hesapta dikkate alınır. Araç da stopajı komisyonlar düşüldükten sonra kalan kâr üzerinden hesaplar.
Örnek hesaplama
Örnek: Varsayımsal bir paydan 500 lot 40 TL'den alınıp 46 TL'den satılsın. Komisyon oranı alışta ve satışta BSMV dahil %0,2, stopaj oranı %0 olsun. Bunlar aracın varsayılan değerleridir.
Alış maliyeti: 40 × 500 × 1,002 = 20.040,00 TL. Satış geliri: 46 × 500 × 0,998 = 22.954,00 TL. Toplam komisyon 40,00 + 46,00 = 86,00 TL'dir. Brüt kâr: 22.954 − 20.040 = 2.914,00 TL. Stopaj oranı %0 olduğu için net kâr da 2.914,00 TL'dir. Net getiri: 2.914 ÷ 20.040 × 100 = %14,54. Başa baş satış fiyatı: 40 × 1,002 ÷ 0,998 = 40,1603 TL.
Fiyat %15 arttığı hâlde net getiri %14,54'te kalır; fark iki işlemin komisyonundan gelir. Aynı işlem %10 stopaja tabi bir menkul kıymet yatırım ortaklığı payında yapılsaydı 2.914 × 0,10 = 291,40 TL stopaj kesilir, net kâr 2.622,60 TL ve net getiri %13,09 olurdu. Pay 46 TL yerine 38 TL'den satılsaydı satış geliri 18.962,00 TL, zarar −1.078,00 TL (−%5,38) olur ve stopaj kesilmezdi.
Hisse kazancında stopaj oranı (Ekim 2026)
Ekim 2026 itibarıyla Borsa İstanbul'da işlem gören paylardan gerçek kişilerin elde ettiği alım-satım kazancında stopaj oranı %0'dır. GİB'in Şubat 2026 tarihli geçici 67. madde rehberine göre oran, 2008/14272 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile tam ve dar mükellef tüm gerçek kişiler için %0 olarak belirlendi. 31 Ocak 2025 tarihli ve 9487 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı da oranları yeniden düzenlerken paylar için %0'ı korudu; 2026'da yayımlanan 11107, 11444 ve 11734 sayılı kararlar da bu oranı değiştirmedi. Bu yüzden aracın varsayılan stopaj oranı 0'dır.
| Gelir türü (gerçek kişiler) | Stopaj oranı |
|---|---|
| Borsa İstanbul'da işlem gören payların alım-satım kazancı | %0 |
| Menkul kıymet yatırım ortaklığı paylarının alım-satım kazancı | %10 |
| Paylara ve pay endekslerine dayalı vadeli işlem ve opsiyon sözleşmeleri, Borsa İstanbul'daki aracı kuruluş varantları | %0 |
| Hisse senedi yoğun fon payları (TEFAS'ta işlem görmeyen hisse senedi yoğun serbest fonların 27 Mart 2026 ve sonrasında alınan payları hariç; bunlarda oran %17,5) | %0 |
Gelir Vergisi Kanunu'nun geçici 67. maddesinin 7. fıkrasına göre bu madde kapsamında tevkifata tabi tutulan kazançlar için gerçek kişiler yıllık veya münferit beyanname vermez. Kazanç ticari faaliyet kapsamında elde ediliyorsa ticari kazanç hükümleri uygulanır. Yurt dışı borsalarda işlem gören paylar geçici 67. maddenin kapsamına girmez ve farklı kurallarla vergilendirilir; ayrıntılar hisse senedi kazancı vergisi yazısında yer alıyor. Oranlar Cumhurbaşkanı kararıyla değiştirilebilir; güncel oran için Resmî Gazete ve GİB duyuruları esas alınır.
Başa baş fiyatı ve fiyat adımı
Başa baş satış fiyatı, alış ve satış komisyonları düşüldükten sonra kâr veya zarar bırakmayan fiyattır. Komisyon hem alışta hem satışta ödendiği için bu fiyat alış fiyatından biraz yüksektir. Stopaj başa baş fiyatını etkilemez, çünkü bu fiyatta kâr sıfırdır.
Hesaplanan değer her zaman emir verilebilecek bir fiyat değildir. Borsa İstanbul Pay Piyasası Prosedürü'ne göre emir girilirken fiyat adımlarına uyulması zorunludur ve 20,00–49,99 TL aralığındaki paylarda fiyat adımı 0,02 TL'dir. Örnekteki 40,1603 TL'lik başa baş fiyatının üzerindeki ilk geçerli fiyat 40,18 TL'dir. 40,16 TL'den satışta satış geliri 20.039,84 TL olur ve 0,16 TL zarar kalır; 40,18 TL'den satışta satış geliri 20.049,82 TL olur ve 9,82 TL kâr kalır. Fiyat kademelerine göre adımlar tavan ve taban yazısında listeleniyor.
Başa baş hesabı enflasyonu içermez. Satın alma gücünü korumak için gereken satış fiyatı daha yüksektir; dönemin enflasyonuyla karşılaştırma reel getiri hesaplama aracıyla yapılabilir.
Hangi değerler girilmeli?
- Alış fiyatı: Gerçekleşen alış fiyatı. Pay farklı fiyatlardan birkaç kez alındıysa ortalama maliyet hesaplama aracındaki komisyonsuz ortalama fiyat girilebilir; komisyon bu araçta ayrıca eklenir.
- Satış fiyatı: Gerçekleşen ya da senaryo olarak denenen satış fiyatı.
- Lot adedi: Borsa İstanbul'da 1 lot 1 paydır; tam sayı girilir.
- Komisyon oranı: Aracı kurum komisyonu, BSMV ve kurumun yansıttığı diğer ücretlerin toplamı, yüzde olarak. Araç aynı oranı alışa ve satışa uygular; binde 2 için 0,2 yazılır.
- Stopaj oranı: Ekim 2026 itibarıyla Borsa İstanbul paylarında gerçek kişiler için %0, menkul kıymet yatırım ortaklığı paylarında %10.
Araç tek bir alım ve satışı hesaplar. Farklı tarihlerde yapılan alımlarda vergi matrahı ilk giren ilk çıkar yöntemiyle bulunduğu için stopajlı araçlarda kesilen tutar araçtaki sonuçtan farklı olabilir. Nakit temettü ve bedelsiz sermaye artırımının etkisi hesaba dahil değildir; temettü tutarı temettü hesaplama aracıyla ayrıca bulunabilir.
Sık sorulan sorular
Borsada hisse satınca vergi kesilir mi?
Ekim 2026 itibarıyla Borsa İstanbul'da işlem gören paylardan gerçek kişilerin elde ettiği alım-satım kazancında stopaj oranı %0'dır ve bu kazanç için beyanname verilmez. Menkul kıymet yatırım ortaklığı paylarında oran %10'dur.
Zararla satışta stopaj kesilir mi?
Hayır, stopaj yalnızca kazanç üzerinden kesilir. GİB rehberine göre aynı türden işlemlerde üç aylık dönem içindeki zararlar kârlardan mahsup edilir; dönem zararı takvim yılı aşılmamak kaydıyla izleyen döneme devredilebilir.
Başa baş fiyatı neden alış fiyatından yüksek?
Komisyon hem alışta hem satışta ödenir. %0,2 komisyonla 40 TL'den alınan payın masrafları karşılaması için satış fiyatının 40 × 1,002 ÷ 0,998 = 40,1603 TL olması gerekir; emir bu değerin üzerindeki ilk geçerli fiyat adımından verilir.
Net getiri neden fiyat artışından düşük çıkar?
Net getiri, komisyonlar ve varsa stopaj düşüldükten sonra kalan kârın komisyon dahil alış maliyetine oranıdır. Örnekteki %15'lik fiyat artışı iki işlemin komisyonu nedeniyle %14,54 net getiriye dönüşür.
Kaynaklar
- GİB: G.V.K. Geçici 67'nci Madde Uygulaması ile İlgili Olarak Gerçek Kişilere Yönelik Vergi Rehberi (Şubat 2026), hisse senedi alım-satım kazançları ve yatırım ortaklıkları bölümleri (yeni sekmede açılır)
- GİB: Gelir Vergisi Kanunu geçici 67. madde kapsamında kesinti oranları tablosu (yeni sekmede açılır)
- Resmî Gazete: 9487 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (1 Şubat 2025 tarihli ve 32800 sayılı Resmî Gazete) (yeni sekmede açılır)
- Mevzuat Bilgi Sistemi: 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu, geçici 67. madde (yeni sekmede açılır)
- Borsa İstanbul: Pay Piyasası Prosedürü, 5.1.9 Fiyat Adımları (yeni sekmede açılır)
Araç genel bilgilendirme amaçlıdır; sonuçlar girilen değerlere dayanır ve yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Vergi ve komisyon oranları kişiye ve kuruma göre değişebileceğinden kesin tutarlar için ilgili kurum ve mevzuat esas alınmalıdır.