Yıllık izin hesaplama: kaç gün izin hakkı ve izin ücreti
İşe giriş tarihini, hesap tarihini ve isteğe bağlı olarak doğum tarihini girin; kıdeme ve yaşa göre son hak edilen yıllık izni, toplam ve kullanılmamış izin gününü, bir sonraki hak ediş tarihini ve kullanılmayan iznin brüt ücretini görün. Ücretsiz, kayıt gerektirmez.
Yıllık izin süreleri: kaç gün izin hakkı var?
Yıllık ücretli izin, aynı işverende deneme süresi dahil en az bir yıl çalışan işçiye her hizmet yılı için verilen ve süresi kıdeme göre 14, 20 veya 26 gün olan izindir. 4857 sayılı İş Kanunu'nun 53. maddesindeki asgari süreler şöyledir:
| Hizmet süresi | Yıllık izin | Yer altı işlerinde |
|---|---|---|
| 1 – 5 yıl (5 yıl dahil) | 14 gün | 18 gün |
| 5 yıldan fazla, 15 yıldan az | 20 gün | 24 gün |
| 15 yıl ve fazlası | 26 gün | 30 gün |
18 yaş ve altındaki işçiler ile 50 yaş ve üstündeki işçilerin yıllık izni 20 günden az olamaz; bu kural ilk beş yılın 14 günlük iznini 20 güne çıkarır. Yer altı işlerinde çalışanların izinleri dörder gün artırılır; kanun bu artışın 20 günlük yaş alt sınırıyla birleşimini ayrıca düzenlemez, araç 18 yaş ve altı veya 50 yaş ve üstü yer altı işçisinde dört günü 20 günün üzerine ekler. Süreler asgaridir; iş sözleşmesi veya toplu iş sözleşmesiyle artırılabilir, yıllık izin hakkından vazgeçilemez.
Yıllık izin nasıl hesaplanır?
Araç işe giriş tarihinden hesap tarihine kadar tamamlanan her hizmet yılı için izin süresini ayrı ayrı bulur ve toplar:
k. yılın izni = 14 gün (k ≤ 5), 20 gün (5 < k < 15), 26 gün (k ≥ 15)
Yaş kuralı: hak ediş tarihinde yaş ≤ 18 veya ≥ 50 ise izin en az 20 gün
Kullanılmamış izin = Toplam hak edilen izin − Kullanılan izin
Kullanılmamış izin ücreti = Kullanılmamış gün × (Aylık brüt ücret ÷ 30)
İzne hak kazanılan tarih her yıl işe giriş tarihinin yıl dönümüdür. Kanun yaşın hangi tarihte ölçüleceğini belirtmez; araç her hak ediş tarihindeki yaşı esas alır. Kanunun 54. maddesine göre aynı işverenin farklı işyerlerinde geçen süreler birleştirilir. Bir yıl içinde 55. maddede sayılan haller dışındaki bir nedenle, örneğin ücretsiz izinle devam kesilirse boşluğu karşılayacak süre eklenir ve hak ediş tarihi ileri kayar. 55. maddeye göre hastalık ve kaza nedeniyle işe gidilemeyen günler (belirli bir sınıra kadar), doğum öncesi ve sonrası çalışılmayan günler, hafta tatili ile bayram ve genel tatil günleri çalışılmış gibi sayılır.
Örnek hesaplama
Örnek: Varsayımsal olarak 15 Mart 2022'de işe başlayan, 10 Ocak 1976 doğumlu bir işçinin izin durumu 25 Ekim 2026 itibarıyla hesaplansın. İşçi bugüne kadar 28 gün izin kullanmış, aylık brüt ücreti 50.000 TL'dir. Bunlar aracın varsayılan değerleridir.
Hizmet süresi 4 yıl 7 ay 10 gündür; dört hak ediş tamamlanmıştır. 15 Mart 2023, 2024 ve 2025'teki hak edişlerde işçi 47, 48 ve 49 yaşında olduğu için izin 14'er gündür. 15 Mart 2026'da 50 yaşını doldurduğundan dördüncü yılın izni 20 gündür. Toplam hak edilen izin 14 + 14 + 14 + 20 = 62 gün, kullanılmamış izin 62 − 28 = 34 gündür.
Sözleşme bu tarihte sona erseydi kullanılmayan 34 günün ücreti 34 × 50.000 ÷ 30 = 56.666,67 TL brüt olurdu. Bir sonraki hak ediş 15 Mart 2027'dedir ve beşinci yılın izni yaş kuralı nedeniyle yine 20 gündür. Doğum tarihi boş bırakılsaydı yaş kuralı uygulanmaz, toplam 56 gün çıkardı.
Yıllık izinde hafta sonu sayılır mı?
Yıllık izin günlerinin hesabında izin süresine rastlayan ulusal bayram, hafta tatili ve genel tatil günleri izin süresinden sayılmaz (4857 s. K. md. 56; Yıllık Ücretli İzin Yönetmeliği). Bu nedenle 14 günlük izin, araya giren hafta tatili ve tatil günleri kadar takvimde uzar. Hafta tatili, 46. maddeye göre yedi günlük dönemde verilen en az 24 saatlik kesintisiz dinlenmedir.
- Bölerek kullanma: İzin işveren tarafından bölünemez; tarafların anlaşmasıyla bir bölümü on günden az olmamak üzere bölümler halinde kullanılabilir.
- Yol izni: İznini işyerinin bulunduğu yerden başka bir yerde geçirecek işçiye, talep edip belgelemesi şartıyla gidiş ve dönüş için toplam dört güne kadar ücretsiz izin verilir.
- Mahsup yasağı: Yıl içinde verilen diğer ücretli ve ücretsiz izinler ile hastalık izinleri yıllık izinden düşülemez.
Yıllık izin ücreti nasıl hesaplanır?
Yıllık izin ücreti, izne çıkan işçiye izin dönemine ait ücretin peşin ödenmesi ve sözleşme sona erdiğinde kullanılmamış izinlerin son ücret üzerinden ödenmesi olarak iki şekilde karşımıza çıkar. 57. maddeye göre işveren izin ücretini işçi izne başlamadan önce peşin veya avans olarak öder. 59. maddeye göre iş sözleşmesi herhangi bir nedenle sona erdiğinde, hak kazanılıp kullanılmayan izin sürelerinin ücreti sözleşmenin sona erdiği tarihteki ücret üzerinden işçiye veya hak sahiplerine ödenir; bu alacağın zamanaşımı da sözleşmenin sona erdiği tarihte başlar ve ek 3. maddeye göre beş yıldır.
Araç kullanılmamış izin ücretini günlük brüt ücretle çarpar. Bu tutar ücret niteliğindedir; 5510 sayılı Kanun'un 80. maddesi prim dışı tutulan ödemeler arasında saymadığı için SGK primine, ödendiği ayın bordrosunda gelir ve damga vergisine de tabi tutulur; net karşılığı net brüt maaş hesaplama aracıyla yaklaşık olarak görülebilir. Fesih işveren tarafından yapıldıysa bildirim süresi ve iş arama izni yıllık izinle iç içe kullandırılamaz (md. 59).
Hangi değerler girilmeli?
- İşe giriş tarihi: Aynı işverendeki ilk işe giriş tarihi, gg.aa.yyyy biçiminde.
- Hesap tarihi: Bugünün tarihi veya sözleşmenin sona erdiği tarih.
- Doğum tarihi: İsteğe bağlıdır; 18 yaş ve altı ile 50 yaş ve üstü kuralı için gerekir.
- Yer altı işi: Yer altı işlerinde her yılın izni dört gün fazladır.
- Kullanılan toplam izin: İzin kayıt belgesindeki kullanılmış yıllık izin günleri; yarım gün 0,5 olarak yazılır.
- Aylık brüt ücret: Kullanılmayan izin ücreti için son brüt ücret.
İşten ayrılışta doğan diğer haklar kıdem tazminatı hesaplama aracı ile kıdem tazminatı nasıl hesaplanır ve ihbar tazminatı nedir yazılarında anlatılıyor.
Sık sorulan sorular
Yıllık izin kaç gün?
4857 sayılı İş Kanunu'na göre hizmeti 1 ile 5 yıl (5 dahil) arasında olana 14 gün, 5 yıldan fazla 15 yıldan az olana 20 gün, 15 yıl ve fazlası olana 26 gün yıllık izin verilir.
50 yaşından büyüklerin yıllık izni kaç gün?
18 yaş ve altı ile 50 yaş ve üstü işçilerin yıllık izni 20 günden az olamaz. Kıdemi 15 yılı geçen 50 yaş üstü işçi ise 26 gün izin kullanır.
Yıllık izinde hafta sonu sayılır mı?
İzin süresine rastlayan hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil günleri izin süresinden sayılmaz; izin bu günler kadar uzar.
Kullanılmayan yıllık izin ücreti nasıl hesaplanır?
Sözleşme sona erdiğinde kullanılmamış izin günleri, son brüt ücretin 30'a bölünmesiyle bulunan günlük ücretle çarpılır. 34 günlük izin ve 50.000 TL brüt ücrette tutar 56.666,67 TL brüttür.
Bir yılı doldurmadan yıllık izin hakkı var mı?
Kanuna göre yıllık ücretli izne hak kazanmak için deneme süresi dahil en az bir yıl çalışmak gerekir. Araç bir yıl dolmadıysa ilk hak ediş tarihini gösterir.
Kaynaklar
- Mevzuat Bilgi Sistemi: 4857 sayılı İş Kanunu, madde 46, 53–59 ve ek 3 (yeni sekmede açılır)
- Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı: Yıllık Ücretli İzin Yönetmeliği (yeni sekmede açılır)
- Mevzuat Bilgi Sistemi: 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu, madde 80 (yeni sekmede açılır)
- Mevzuat Bilgi Sistemi: 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu, madde 61 (yeni sekmede açılır)
- Gelir İdaresi Başkanlığı: Ücret Geliri Elde Edenler İçin Vergi Rehberi (Şubat 2026) (yeni sekmede açılır)
Araç genel bilgilendirme amaçlıdır; sonuçlar girilen değerlere dayanır ve yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Vergi ve komisyon oranları kişiye ve kuruma göre değişebileceğinden kesin tutarlar için ilgili kurum ve mevzuat esas alınmalıdır.