Kısa cevap: Borsa komisyon oranları yasal olarak sabit değildir; aracı kurum komisyonu işlem tutarı üzerinden, kurumun ücret tarifesindeki oranla alınır ve alışta da satışta da ayrı ödenir. Komisyona banka ve sigorta muameleleri vergisi (BSMV) eklenir. Ekim 2026 itibarıyla Borsa İstanbul'un borsa payı işlem hacminin 0,25 baz puanı (yüz binde 2,5), Takasbank'ın takas komisyonu milyonda 4'tür; bu ücretlerin müşteriye ayrı mı yoksa komisyonun içinde mi yansıtıldığı kurumdan kuruma değişir.
Hisse alım satımının maliyeti tek bir kalemden oluşmaz. Aracı kurumun komisyonu, bu komisyon üzerinden hesaplanan vergi, Borsa İstanbul ile Takasbank'ın işlem hacmi üzerinden aldığı ücretler ve Merkezi Kayıt Kuruluşu'nun (MKK) saklama ücretleri farklı kurumlara gider. Oranlar çoğu zaman “binde 2”, “on binde 5” ya da “baz puan” gibi farklı birimlerle ifade edildiği için iki tarifeyi karşılaştırmak da kolay değildir.
Aşağıda her kalemin dayanağı, oranların birbirine nasıl çevrildiği ve komisyonun başa baş fiyatına ve sık işlem yapan bir yatırımcının maliyetine etkisi varsayımsal sayılarla gösteriliyor. Belirli bir kurumun tarifesi değerlendirilmiyor; kurum seçimi ve aracı kurumların yetki türleri aracı kurum nedir yazısında ele alınıyor.
Borsada işlem maliyeti hangi kalemlerden oluşur?
Ekim 2026 itibarıyla Borsa İstanbul Pay Piyasası'nda bir alım ya da satım emri gerçekleştiğinde ortaya çıkan başlıca maliyetler şunlardır:
| Kalem | Kime ödenir? | Hesaplama tabanı | Oran (Ekim 2026) |
|---|---|---|---|
| Aracı kurum komisyonu | Aracı kurum | İşlem tutarı | Kurumun tarifesine göre serbest |
| BSMV | Devlet (vergi) | Komisyon tutarı | Gider Vergileri Kanunu ve Cumhurbaşkanı kararlarına göre |
| Borsa payı | Borsa İstanbul | İşlem hacmi | 0,25 baz puan (yüz binde 2,5) |
| Takas komisyonu | Takasbank | İşlem hacmi | Milyonda 4 (BYF'lerde milyonda 1) |
| Saklama ücreti | MKK | Saklanan payların piyasa değeri | Yıllık on binde 0,8 |
Borsa payı Borsa İstanbul'un 28 Mart 2025'te güncellenen tarifesinden, takas komisyonu Takasbank'ın Pay Piyasası ücret tarifesinden alınmıştır. Tarifeye göre pay işlemlerinde borsa payı yalnızca işlem hacmi üzerinden hesaplanır; işlem miktarı üzerinden alınan asgari tutar varant ve sertifikalar için geçerlidir. Bu iki ücret, Borsa İstanbul ile Takasbank'ın üye aracı kurumlardan aldığı tutarlardır. Kurumların bunları müşteriye ayrı kalem olarak mı, komisyonun içinde mi yansıttığı kendi ücret tarifesinde yazar.
MKK'nın 26 Şubat 2026 tarihli ücret tarifesine göre borsada işlem görebilir nitelikteki payların saklama ücreti, piyasa değeri üzerinden yıllık on binde 0,8'dir ve günlük bakiyelerle hesaplanıp aylık olarak üye bazında tahakkuk ettirilir. Saklama bakiyesinin piyasa değeri 1.000 TL ve üzerinde olan hesaplar için ayrıca günlük 0,1091 TL hesap bakım ücreti vardır. Bu ücretler de aracı kuruma tahakkuk eder; tarifede BSMV'nin bu tutarlara dahil olmadığı belirtilir. MKK'nın görevleri MKK nedir, takas süreci Takasbank nedir yazısında anlatılıyor.
Binde 2 komisyon ne demek? Oranlar nasıl çevrilir?
Komisyon oranları tarifelerde farklı birimlerle yazılır. “Binde 2”, işlem tutarının 1.000'de 2'si, yani %0,2'dir; 10.000 TL'lik bir işlemde 20 TL eder. “On binde 5”, tutarın 10.000'de 5'i, yani %0,05'tir. Baz puan (bps) ise Borsa İstanbul tarifesindeki tanımıyla 1/10.000 değerinde bir ölçü birimidir; 1 baz puan %0,01'e eşittir.
| İfade | Yüzde | Ondalık çarpan | Baz puan | 100.000 TL'lik işlemde |
|---|---|---|---|---|
| Binde 2 | %0,2 | 0,002 | 20 | 200 TL |
| Binde 1 | %0,1 | 0,001 | 10 | 100 TL |
| On binde 5 | %0,05 | 0,0005 | 5 | 50 TL |
| On binde 1 | %0,01 | 0,0001 | 1 | 10 TL |
| Yüz binde 2,5 (borsa payı) | %0,0025 | 0,000025 | 0,25 | 2,50 TL |
| Milyonda 4 (takas komisyonu) | %0,0004 | 0,000004 | 0,04 | 0,40 TL |
Tablodaki son iki satır, borsa payı ve takas komisyonunun kurum komisyonuna göre çok küçük kaldığını gösterir. Bir tarife karşılaştırılırken asıl fark komisyon oranından, asgari komisyon tutarından ve sabit ücretlerden gelir.
Borsa komisyonu nasıl hesaplanır?
Komisyon, emrin gerçekleşen kısmının tutarı üzerinden hesaplanır. Tutar, gerçekleşen fiyat ile lot sayısının çarpımıdır; Borsa İstanbul'da 1 lot 1 paydır. Genel formül şöyledir:
İşlem tutarı = Gerçekleşen fiyat × Lot
Komisyon = İşlem tutarı × Komisyon oranı
BSMV = Komisyon × BSMV oranı
Toplam masraf = Komisyon + BSMV + (ayrı yansıtılıyorsa) borsa payı + takas komisyonuÖrnek (varsayımsal): Bir yatırımcı 100.000 TL'lik pay alsın. Kurum tarifesinde komisyon BSMV hariç binde 1 olsun ve kurum borsa payı ile takas komisyonunu ayrı kalem olarak yansıtsın. BSMV oranı %5 kabul edilmiştir.
| Kalem | Hesap | Tutar |
|---|---|---|
| Komisyon | 100.000 × 0,001 | 100,00 TL |
| BSMV | 100 × 0,05 | 5,00 TL |
| Borsa payı | 100.000 × 0,000025 | 2,50 TL |
| Takas komisyonu | 100.000 × 0,000004 | 0,40 TL |
| Toplam | 107,90 TL |
Toplam masraf işlem tutarının binde 1,079'u eder. Aynı paylar aynı fiyattan satıldığında satışta da 107,90 TL ödenir; alım ve satımın toplam maliyeti 215,80 TL, yani tutarın %0,2158'idir. Rakamlar varsayımsaldır.
Bir emir parça parça gerçekleşirse komisyon her parçanın tutarı üzerinden hesaplanır ve toplam aynı çıkar; ancak tarifede işlem başına asgari komisyon varsa küçük parçalar daha pahalıya gelebilir. Emrin nasıl iletildiği ve takasın nasıl tamamlandığı borsada hisse nasıl alınır yazısında anlatılıyor.
BSMV oranı nedir, komisyona nasıl eklenir?
Gider Vergileri Kanunu'nun 28. maddesine göre, menkul kıymet alım satımına aracılığı meslek edinenlerin bu muameleler dolayısıyla lehlerine kalan paralar banka ve sigorta muameleleri vergisine tabidir. Vergi, yatırımcının ödediği işlem tutarına değil, aracı kurumun lehine kalan komisyona uygulanır.
Kanun'un 33. maddesi verginin genel oranını %15 olarak belirler ve oranı işlem türlerine göre değiştirme yetkisini Cumhurbaşkanına verir. Oranlar 28 Ağustos 1998 tarihli ve 98/11591 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile işlem türüne göre yeniden belirlenmiştir. Ekim 2026 itibarıyla kararın (f) bendine göre, bankalararası mevduat, borsa para piyasası, repo ve kambiyo gibi ayrıca sayılan işlemler dışındaki diğer banka ve sigorta muamelelerinde lehe alınan paralar üzerinden oran %5'tir. Aracı kurumların pay alım satım komisyonları ayrıca sayılan işlemler arasında yer almaz. Kurumun uyguladığı BSMV, ücret tarifesinde ve hesap ekstresinde ayrı satır olarak görülür.
Tarifelerde oranın “BSMV hariç” ya da “BSMV dahil” yazılması karşılaştırmayı değiştirir. BSMV hariç binde 1 komisyon, %5 BSMV ile binde 1,05 olur. Karşılaştırma her zaman aynı tabanda, yani BSMV dahil oranlarla yapılır.
Komisyon ve BSMV vergi hesabında da dikkate alınır. GİB'in Gelir Vergisi Kanunu geçici 67. madde rehberine göre alış ve satış sırasında ödenen komisyonlar ile BSMV, tevkifat matrahının tespitinde dikkate alınır. Ekim 2026 itibarıyla Borsa İstanbul'da işlem gören paylardan tam mükellef gerçek kişilerin elde ettiği alım satım kazancında oran %0 olduğundan bu kural esas olarak, kazancı %10 oranında tevkifata tabi olan menkul kıymet yatırım ortaklığı paylarında sonuç doğurur; ayrıntılar hisse senedi kazancı vergisi yazısında yer alıyor.
Komisyon başa baş fiyatını nasıl etkiler?
Komisyon hem alışta hem satışta ödendiği için bir pozisyonun zarar etmemesi için satış fiyatının alış fiyatından biraz yüksek olması gerekir. Alış ve satışta aynı toplam masraf oranı (k) uygulanıyorsa başa baş satış fiyatı şöyle bulunur:
Başa baş fiyatı = Alış fiyatı × (1 + k) ÷ (1 − k)Örnek (varsayımsal): Bir pay 25,00 TL'den alınsın ve tüm masrafların toplamı alışta ve satışta BSMV dahil binde 2 olsun. Başa baş fiyatı 25 × 1,002 ÷ 0,998 = 25,1002 TL'dir. Fiyatın yalnızca maliyetleri karşılamak için yaklaşık %0,40 yükselmesi gerekir. Toplam oran binde 0,5 olsaydı aynı hesap 25,0250 TL ve yaklaşık %0,10 verirdi.
Hesaplanan değer her zaman emir verilebilecek bir fiyat değildir; emir, bu değerin üzerindeki ilk geçerli fiyat adımından verilir. Farklı fiyatlardan yapılan alımlarda masrafların maliyete nasıl ekleneceği ortalama maliyet nasıl hesaplanır yazısında, tek bir alım satımın net sonucu ise hisse kâr/zarar hesaplama aracıyla görülebilir.
Gün içi al-sat yapanlar için komisyon ne kadar tutar?
Komisyon işlem hacmi üzerinden alındığı için maliyeti belirleyen, portföyün büyüklüğü değil, ne kadar sık alım satım yapıldığıdır. Aynı tutar gün içinde bir kez alınıp satıldığında işlem hacmi pozisyonun iki katı olur.
Örnek (varsayımsal): 50.000 TL'lik bir pozisyon her işlem günü bir kez açılıp kapatılsın. Günlük işlem hacmi 100.000 TL, 20 işlem günlük bir ayda 2.000.000 TL olur.
| Toplam masraf oranı (BSMV dahil) | Aylık maliyet | 50.000 TL sermayeye oranı |
|---|---|---|
| Binde 2 | 4.000 TL | %8 |
| Binde 1 | 2.000 TL | %4 |
| On binde 5 | 1.000 TL | %2 |
Binde 2 masrafla sermayenin her ay %8'i yalnızca masrafa gider; stratejinin bunu aşan bir getiri üretmesi gerekir. Rakamlar varsayımsaldır.
Gün içi işlemlerde komisyonun yanında iki maliyet daha öne çıkar. Birincisi alış ve satış fiyatı arasındaki makas ve emrin beklenenden farklı fiyattan gerçekleşmesidir; bu maliyet slippage nedir yazısında hesaplanıyor. İkincisi tarifedeki asgari komisyondur: işlem başına sabit bir alt tutar varsa küçük ve sık işlemlerde gerçek oran tarifedeki oranın çok üzerine çıkar. Algoritmik ya da sık işlem yapan stratejilerin geriye dönük testlerinde masrafın bu nedenle işlem başına ayrı ayrı modellenmesi gerekir.
Komisyon oranları karşılaştırılırken nelere bakılır?
Aracı kurumlar ücret ve komisyon tarifelerini yayımlar; iki tarife karşılaştırılırken yalnızca başlıktaki orana bakmak yanıltıcı olabilir. Kontrol edilecek başlıca noktalar şunlardır:
- BSMV dahil mi? Oranlar aynı tabana çevrilmeden karşılaştırılmaz.
- Borsa payı ve takas komisyonu ayrı mı? Bazı tarifelerde komisyonun içindedir, bazılarında ayrı satırdır.
- Asgari komisyon: İşlem başına alt tutar, küçük işlemlerde maliyeti belirleyen kalemdir.
- Kanal ve ürün farkı: İnternet, mobil ve telefonla verilen emirler, ayrıca pay, VİOP ve yatırım fonu işlemleri için farklı oranlar uygulanabilir.
- Sabit ücretler: Hesap işletim, saklama, veri ve virman ücretleri yıllık maliyete eklenir.
- Kademeli oranlar: İşlem hacmine göre değişen oranlarda hangi dönemin hacminin esas alındığı tarifede yazar.
Yıllık maliyet, beklenen işlem hacmi ile BSMV dahil oranın çarpımına sabit ücretlerin eklenmesiyle tahmin edilir. Az işlem yapan bir yatırımcı için sabit ücretler, sık işlem yapan biri için oran belirleyicidir. Komisyonun düşük olması tek başına bir kurumu tercih etmek için yeterli değildir; kurumun SPK izinleri ve müşteri varlıklarının korunması da birlikte değerlendirilir.
Hisseleri akıllı listelerle süzün
Fiva'da "Temettü verimi %6 üzeri" veya "F/K 8 altı" gibi hazır akıllı listeler kriterlere uyan hisseleri tek dokunuşla süzer; BIST, NASDAQ ve Avrupa borsalarındaki hisseler ve sektörler tek ekranda izlenir. Fiva yatırım tavsiyesi vermez ve uygulama üzerinden alım-satım işlemi yapılmaz.
Sık sorulan sorular
Binde 2 komisyon 10.000 TL'de ne kadar eder?
Binde 2, işlem tutarının %0,2'sidir; 10.000 TL'lik bir işlemde 20 TL eder. Oranın BSMV hariç olması hâlinde %5 BSMV ile tutar 21 TL olur ve satışta aynı hesap yeniden yapılır.
Borsa komisyonu alışta ve satışta ayrı ayrı mı alınır?
Evet. Komisyon her gerçekleşen işlemin tutarı üzerinden alınır; bu nedenle bir alım satımın toplam maliyeti tek yön maliyetinin yaklaşık iki katıdır.
Borsa payı nedir, ne kadar?
Borsa payı, Borsa İstanbul'un işlemler üzerinden aracı kurumlardan aldığı ücrettir. Ekim 2026 itibarıyla Pay Piyasası'ndaki pay işlemlerinde işlem hacminin 0,25 baz puanı, yani 100.000 TL'de 2,50 TL'dir.
Hisse komisyonunda BSMV yüzde kaç?
BSMV komisyon tutarı üzerinden hesaplanır. 98/11591 sayılı Kararın ayrıca sayılmayan diğer muameleler için öngördüğü oran %5'tir; kurumun uyguladığı oran tarifede ve hesap ekstresinde görülür.
Ödenen komisyon vergi hesabında düşülür mü?
GİB'in geçici 67. madde rehberine göre alış ve satışta ödenen komisyonlar ile BSMV tevkifat matrahının hesabında dikkate alınır. Borsa İstanbul paylarında gerçek kişiler için oran Ekim 2026 itibarıyla %0 olduğundan bu kural esas olarak menkul kıymet yatırım ortaklığı paylarında sonuç doğurur.
Kaynaklar
- Borsa İstanbul: Pay Piyasası Borsa Payı ve Diğer Ücretlere İlişkin Tarife (güncellenme 28.03.2025) (yeni sekmede açılır)
- Takasbank: Ücret ve Komisyon Tarifeleri, Pay Piyasası (takas komisyonu milyonda 4, BYF milyonda 1) (yeni sekmede açılır)
- MKK: Ücret Tarifesi (26.02.2026), genel esaslar, hesap bakım ve saklama hizmetleri (yeni sekmede açılır)
- Mevzuat Bilgi Sistemi: 6802 sayılı Gider Vergileri Kanunu, madde 28 ve 33 (yeni sekmede açılır)
- Resmî Gazete (1 Eylül 1998, sayı 23450): 98/11591 sayılı Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi Nispetinin Tespitine İlişkin Karar (yeni sekmede açılır)
- GİB: G.V.K. Geçici 67. Madde Uygulaması ile İlgili Olarak Gerçek Kişilere Yönelik Vergi Rehberi (Şubat 2026) (yeni sekmede açılır)
- MKK: Ücret tarifeleri sayfası (yeni sekmede açılır)
Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, yetkili kuruluşlar tarafından kişilerin risk ve getiri tercihleri dikkate alınarak kişiye özel sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler ise genel niteliktedir. Bu tavsiyeler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.