Kısa cevap: SPK, açılımıyla Sermaye Piyasası Kurulu, Türkiye'de sermaye piyasasını düzenleyen ve denetleyen, idari ve mali özerkliğe sahip kamu kurumudur. Halka arz izahnamelerini onaylar; aracı kurum, portföy yönetim şirketi ve kripto varlık hizmet sağlayıcılarına faaliyet izni verir; kurallara aykırılıklarda idari para cezası, işlem yasağı ve suç duyurusu gibi yaptırımlar uygular. Kararları SPK bülteninde yayımlanır; Ekim 2026 itibarıyla dayanağı 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'dur.
Borsada bir şirketin halka arz edilmesi, bir fonun kurulması ya da bir aracı kurumun müşteri kabul etmesi SPK'nın onayına veya iznine bağlıdır. Bu nedenle SPK'nın ne yaptığını bilmek, KAP'ta okunan bir sermaye artırımı haberini, bir paya getirilen işlem yasağını veya bir internet sitesine konan erişim engelini doğru yorumlamayı sağlar.
Bu yazı SPK'nın kuruluşunu, Kanun'daki görevlerini, karar organının nasıl çalıştığını, bültenin nasıl okunduğunu, sektör çalışanlarının aldığı SPK lisanslarını ve yatırımcının SPK'ya hangi konularda başvurabileceğini anlatır.
SPK nedir, ne zaman kuruldu?
SPK'nın sitesine göre Kurul, 28 Temmuz 1981 tarihli ve 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu ile kuruldu ve teşkilatlanmasını Ocak 1982'de tamamladı. 2499 sayılı Kanun, 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nun (SPKn) 139. maddesiyle yürürlükten kaldırıldı; Ekim 2026 itibarıyla Kurul'un görevleri 6362 sayılı Kanun'a dayanır.
Kanun'un 117. maddesine göre SPK kamu tüzel kişiliğine sahiptir, idari ve mali özerkliği vardır ve görevlerini kendi sorumluluğu altında bağımsız olarak yerine getirir. Hiçbir organ veya kişi Kurul kararlarını etkilemek amacıyla emir ve talimat veremez; kararlar yerindelik denetimine tabi tutulamaz. Kurul, Kurul Karar Organı ile Başkanlık teşkilatından oluşur. SPK'nın sitesine göre ilişkili bakanlığı Hazine ve Maliye Bakanlığı'dır.
Kanun'a göre Kurul'un merkezi İstanbul'dur (md. 117). SPK'nın sitesi, İstanbul'a taşınmaya ilişkin işlemler tamamlanana kadar merkezin Ankara olduğunu belirtir; Ekim 2026 itibarıyla bültenlerde Ankara merkez ve İstanbul temsilciliği adresleri yer alıyor.
SPK ne iş yapar? Görev ve yetkileri
SPKn'nin 1. maddesi Kanun'un amacını sermaye piyasasının güvenilir, şeffaf, etkin, istikrarlı, adil ve rekabetçi bir ortamda işlemesi ve yatırımcıların hak ve menfaatlerinin korunması için piyasanın düzenlenmesi ve denetlenmesi olarak tanımlar. Kurul'un görevleri Kanun'un farklı maddelerine dağılmıştır; 128. madde bunların genel çerçevesini çizer.
| Görev | Uygulamada ne anlama gelir? | Dayanak |
|---|---|---|
| Düzenleme | Tebliğ ve yönetmelik çıkarır; düzenleyici işlemler Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girer | SPKn md. 128/2 |
| İzahname ve ihraç belgesi onayı | Halka arz, bedelli sermaye artırımı, tahvil ve fon ihraçlarında belgeyi onaylar | SPKn md. 4, bülten A bölümü |
| Faaliyet izni | Aracı kurum, portföy yönetim şirketi ve diğer sermaye piyasası kurumlarına izin verir | SPKn md. 39 vd. |
| Kripto varlık hizmet sağlayıcıları | Kuruluş ve faaliyete başlama için Kurul izni zorunludur | SPKn md. 35/B |
| Gözetim ve denetim | Kurumları ve piyasayı denetler; MKK ve merkezi takas kuruluşlarının gözetim merciidir | SPKn md. 77, 81 |
| Tedbir ve yaptırım | İdari para cezası, işlem yasağı, faaliyet durdurma, erişim engeli, suç duyurusu | SPKn md. 96, 99, 101, 103 |
| Lisanslama | Sektör çalışanlarının mesleki yeterliliğini gösteren lisansların esaslarını belirler | SPKn md. 128/1-f |
Yetkili kurumların listesi de SPK'nın sitesindedir. Kurumlar menüsünde aracı kurumlar, yatırım hizmeti veren bankalar, portföy yönetim şirketleri ve kripto varlık hizmet sağlayıcılarının faaliyette bulunanlar listesi ayrı ayrı yayımlanır. Bir aracı kurumun hangi işlemler için izinli olduğu aracı kurum yazısında, para göndermeden önce yapılacak kontroller izinsiz yatırım faaliyeti yazısında anlatılıyor.
SPK piyasa altyapısının işletmecisi değildir. Payların kaydını MKK, işlemlerin takasını Takasbank, alım satımı Borsa İstanbul yürütür; SPK bu kuruluşların düzenleme ve denetim merciidir.
Kurul Karar Organı nasıl çalışır?
SPK'nın kararları tek bir kişi tarafından değil, Kurul Karar Organı tarafından alınır. Kanun'un 118 ila 123. maddelerindeki başlıca esaslar şunlardır:
- Yapı: Biri başkan, biri ikinci başkan olmak üzere yedi üye. Başkan aynı zamanda Başkanlık teşkilatının başıdır.
- Atama: Başkan, ikinci başkan, başkan vekili ve üyeler Cumhurbaşkanınca atanır. Üyelerin en az lisans düzeyinde öğrenim görmüş olması gerekir.
- Toplantı: Organın en az iki haftada bir toplanması esastır; en az beş üyeyle toplanır ve en az dört üyenin aynı yöndeki oyuyla karar alır. Üyeler çekimser oy kullanamaz.
- Tarafsızlık: Üyeler, Kurul'un düzenlediği kuruluşlarda pay sahibi olamaz ve kendileri veya yakınlarıyla ilgili konularda oylamaya katılamaz.
- Duyuru: Kurul, yayımlanması ülke ekonomisi ve kamu düzeni açısından sakıncalı görülenler dışındaki kararlarını internet başta olmak üzere uygun vasıtalarla kamuoyuna duyurur (md. 123/6).
Kurul kararlarına karşı açılacak davalar idare mahkemelerinde görülür ve bu başvurular acele işlerden sayılır (md. 134). Bir şirketin ya da yatırımcının SPK kararına itirazı bu nedenle idari yargı yoluyla yapılır.
SPK bülteni ne zaman yayımlanır, nasıl okunur?
SPK bülteni, Kurul Karar Organı'nın kamuya duyurulan kararlarının toplandığı resmi yayındır ve spk.gov.tr'deki SPK Bültenleri sayfasında yıl ve sayı numarasıyla yayımlanır. Haftalık bülten diye de anılsa da bültenin sabit bir yayım günü yoktur ve SPK bir yayım saati ilan etmez; 3 Kasım 2026 itibarıyla listedeki son bülten 30 Ekim 2026 tarihli 2026/78 sayılı bültendir. Aynı gün birden fazla bülten çıkabilir, hafta sonuna denk gelen bültenler de vardır:
| Bülten | Yayım tarihi |
|---|---|
| 2026/68 | 3 Ekim 2026 Cumartesi |
| 2026/70 | 16 Ekim 2026 Cuma |
| 2026/74 ve 2026/75 | 26 Ekim 2026 Pazartesi |
| 2026/76 ve 2026/77 | 27 Ekim 2026 Salı |
| 2026/78 | 30 Ekim 2026 Cuma |
Yeni bültenleri izlemek için SPK'nın sitesinde Bülten Üyelik bölümü de bulunur.
30 Eylül 2026 tarihli 2026/67 sayılı bülten tipik bir yapıya sahiptir; bölüm harfleri bültenden bültene değişir, örneğin 2026/78'de A bölümü Duyuru ve İlke Kararları'dır:
| Bölüm | İçerik | Yatırımcı için anlamı |
|---|---|---|
| A. İzahname / ihraç belgesi onaylanan araçlar | Pay ihraçları ve diğer sermaye piyasası araçları | Halka arz ve sermaye artırımı takviminin resmi başlangıcı |
| B. Suç duyurusu, idari para cezası, diğer yaptırımlar | İdari para cezaları, işlem yasakları, erişim engelleri, lisans iptalleri | Hangi kişi ve kurumların yaptırımla karşılaştığı |
| C. Diğer başvuru sonuçları | Tahsisli artırım, faaliyet durdurma gibi kararlar | İhraççı veya kurum hakkındaki özel kararlar |
| D. Duyuru ve ilke kararları | Genel uygulamayı değiştiren kararlar | Bütün piyasayı etkileyen kural değişiklikleri |
| E. Diğer özel durumlar | Borsada işlem görmeyen ortaklıkların açıklamalarına bağlantı | Halka açık ama borsada olmayan şirketler |
Bültendeki bir onay, sürecin bittiği anlamına gelmez. Örneğin SPK bültenine halka arz onayı olarak yansıyan, izahnamesi onaylanan bir halka arzda talep toplama tarihleri ve fiyat, şirketin ve aracı kurumun KAP'taki duyurularıyla kesinleşir; süreç halka arz nasıl alınır yazısında, duyuruların okunması KAP bildirimleri nasıl okunur yazısında anlatılıyor. İzahname onayı, SPK'nın şirketin değeri veya getirisi hakkında bir güvence verdiği anlamına da gelmez.
Bir karar bültende numarasıyla nasıl bulunur?
Kurul kararları tarih ve sayıyla anılır; karar sayısı bülten numarasıyla aynı değildir. Örneğin 27 Ekim 2026 tarihli ve 76/1918 sayılı karar, 30 Ekim 2026 tarihli 2026/78 sayılı bültende duyuruldu. Bu nedenle ilgili yılın bülten sayfası açılır, karar tarihinden sonraki yayım tarihli bültenlerin PDF dosyalarında karar sayısı aranır; eski yıllar Geçmiş Yıllara Ait Bültenler bölümündedir.
İdari para cezaları bültende nasıl görünür?
SPKn'nin 103. maddesine göre Kanun'a dayanan düzenlemelere ve Kurul kararlarına aykırı davrananlara idari para cezası verilir. Kanun metnindeki 20.000–250.000 TL aralığı her yıl yeniden değerlenir: SPK'nın 31 Aralık 2025 tarihli 2025/68 sayılı bültenine göre 2026 yılında bu aralık 445.243,49 TL ile 5.565.516,37 TL arasıdır. Aykırılıkla menfaat sağlanmışsa ceza, menfaatin iki katından az olamaz; tüzel kişilerde ise üst sınır son denetlenmiş yıllık tablolardaki brüt satış hasılatının %1'i ile vergi öncesi kârın %20'sinden yüksek olanına kadar çıkabilir.
Varsayımsal örnek: Bir kişinin Kurul düzenlemesine aykırı bir işlemle 3.000.000 TL menfaat sağladığı tespit edilsin. 2026 yılındaki genel üst sınır 5.565.516,37 TL'dir; ancak menfaat sağlandığı için ceza en az 3.000.000 × 2 = 6.000.000 TL olur ve bu tutar genel üst sınırı aşar. Bültenin B bölümünde ceza tutarı, aykırılık konusu eylem ve ihlal edilen düzenleme birlikte gösterilir. Kişi ve tutarlar varsayımsaldır.
Erişim engeli kararları da B bölümünde yer alır. 2026/67 sayılı bültende, izinsiz faaliyetin engellenmesi için SPKn'nin 99/3 maddesi uyarınca üç internet adresine erişimin engellenmesi için hukuki işlem yapılmasına karar verildi.
SPK lisansı nedir? Lisanslama sınavları ve SPL
SPKn'nin 128/1-f maddesi, sermaye piyasası kurumlarının yönetici ve çalışanlarının mesleki yeterliliğini gösteren sertifikaların esaslarını belirleme yetkisini Kurul'a verir. Esaslar VII-128.7 sayılı Sermaye Piyasasında Faaliyette Bulunanlar İçin Lisanslama ve Sicil Tutmaya İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ'de düzenlenir. Halk arasında SPK lisansı denen belge, bu sistemde alınan lisanstır.
Sınavları SPK'nın kendisi değil, Kurul'un verdiği yetkiye istinaden Sermaye Piyasası Lisanslama Sicil ve Eğitim Kuruluşu A.Ş. (SPL) düzenler. SPL'ye göre kuruluş 2011'de faaliyete başladı; lisans verme, lisans sahiplerinin sicilini tutma ve eğitim programları düzenleme işlerini yürütür. Sınavlar elektronik ortamda, SPL'nin İstanbul, Ankara, İzmir, Antalya, Gaziantep, Samsun ve Erzurum'daki sınav merkezlerinde yapılır.
| Lisans | Asgari öğrenim | Sınav konusu sayısı |
|---|---|---|
| Sermaye Piyasası Faaliyetleri Düzey 1 | 2 yıllık | 4 |
| Sermaye Piyasası Faaliyetleri Düzey 2 | 4 yıllık | 9 |
| Sermaye Piyasası Faaliyetleri Düzey 3 | 4 yıllık | 12 |
| Türev Araçlar | 4 yıllık | 8 |
| Kredi Derecelendirme | 4 yıllık | 5 |
| Kurumsal Yönetim Derecelendirme | 4 yıllık | 5 |
| Konut Değerleme | 2 yıllık | 2 |
| Gayrimenkul Değerleme | 4 yıllık | 4 |
| Bilgi Sistemleri Bağımsız Denetim | 4 yıllık | 5 |
Üst düzey lisans alt düzeylerin gerektirdiği görevleri de kapsar: Düzey 3 lisansı olan biri Düzey 2 ve Düzey 1 gerektiren görevlerde çalışabilir. Hangi unvanın hangi lisansı gerektirdiği SPL'nin Lisans Gerektiren Unvan ve Görevler belgesinde yazar; sınav tarihleri ve müfredat değişiklikleri SPL'nin duyurularında yayımlanır. Lisans, bir kişinin piyasada kendi başına yatırım hizmeti sunabileceği anlamına gelmez; yatırım hizmeti ancak SPK'dan izinli bir kurum bünyesinde verilebilir. SPK, hukuka aykırı işlemlerde sorumluluğu bulunan çalışanların lisanslarını geçici veya sürekli iptal edebilir (SPKn md. 96) ve bu kararlar bültende yer alır.
SPK'ya şikâyet nasıl yapılır?
SPK'nın Şikayet Başvurusu Nereye, Nasıl Yapılır sayfasına göre bilgi edinme, şikâyet ve ihbar başvuruları Kurul'a yapılabilir; sayfada Kurul'un KEP adresi ve Ankara'daki posta adresi yer alır. Başvuruda şu bilgilerin, varsa belgeleriyle birlikte, yazılması önerilir:
- Uyuşmazlık konusu işlemin tarihi,
- İşlemin yapıldığı yatırım kuruluşu ve ilgili sermaye piyasası aracı,
- İhlal edildiği düşünülen hak veya menfaat.
SPK şikâyeti mevzuata uyum açısından inceler; zarar tazminine karar vermez. Sayfaya göre borsa işlemlerinden doğan uyuşmazlıklarda, örneğin emir eşleşmesi ve takas yükümlülüklerinde, Borsa İstanbul'a; borsa dışı uyuşmazlıklarda zarar ve tazmin talepleri için Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği (TSPB) bünyesindeki Müşteri Uyuşmazlıkları Hakem Heyeti'ne başvurulabilir.
Aracı kurumun ödeme güçlüğüne düşmesi ayrı bir yoldur: SPK tazmin kararı alırsa ödemeyi Yatırımcı Tazmin Merkezi yapar ve fiyat düşüşünden doğan zarar kapsam dışıdır; ayrıntılar Yatırımcı Tazmin Merkezi yazısında.
SPK, BDDK ve TCMB arasındaki fark
Türkiye'de finansal kurumlar tek bir otoriteye bağlı değildir. Hangi kurumun yetkili olduğu, ürünün ve kuruluşun türüne göre değişir:
| Otorite | Başlıca alanı | Yatırımcı açısından örnek |
|---|---|---|
| SPK | Sermaye piyasası araçları, halka açık şirketler, aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, fonlar, kripto varlık hizmet sağlayıcıları | Halka arz izahnamesi, fon izahnamesi, aracı kurum izni |
| BDDK | Bankalar ile finansal kiralama, faktoring, finansman ve varlık yönetim şirketleri | Mevduat ve kredi ürünleri, bankanın kendisi |
| TCMB | Para politikası; 6493 sayılı Kanun kapsamında ödeme hizmetleri ve ödeme sistemleri | Ödeme ve elektronik para kuruluşları |
Bankalar iki rejime birden girebilir: banka olarak BDDK'nın alanındadır, ancak hisse ve fon gibi yatırım hizmetleri sunduğunda bu faaliyetler SPKn'nin 39. maddesi uyarınca SPK düzenlemelerine tabidir. Kanun'un 128/1-ç maddesi, SPK'ya finansal istikrar için diğer düzenleyici kurumlarla iş birliği ve bilgi alışverişi görevi verir. Mevduat güvencesi ile yatırım hesabındaki güvence de farklıdır; mevduat TMSF sigortasına, yatırım hesabındaki nakit ve araçlar YTM rejimine girer.
Hisseleri akıllı listelerle süzün
Fiva'da "Temettü verimi %6 üzeri" veya "F/K 8 altı" gibi hazır akıllı listeler kriterlere uyan hisseleri tek dokunuşla süzer; BIST, NASDAQ ve Avrupa borsalarındaki hisseler ve sektörler tek ekranda izlenir. Fiva yatırım tavsiyesi vermez ve uygulama üzerinden alım-satım işlemi yapılmaz.
Sık sorulan sorular
SPK açılımı nedir?
SPK, Sermaye Piyasası Kurulu'nun kısaltmasıdır. 1981'de 2499 sayılı Kanun ile kurulmuştur ve Ekim 2026 itibarıyla görevleri 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'na dayanır.
SPK bülteni ne zaman yayımlanır?
Bültenin sabit bir yayım günü veya SPK'nın ilan ettiği bir yayım saati yoktur; örneğin 2026/74 ve 2026/75 26 Ekim Pazartesi, 2026/78 30 Ekim Cuma günü yayımlandı. Kararlar yıl ve sayı numarasıyla spk.gov.tr'de yer alır; 3 Kasım 2026 itibarıyla 2026'da 78 bülten yayımlandı.
SPK lisansı nasıl alınır?
Lisans, Kurul'un yetki verdiği SPL'nin düzenlediği elektronik sınavlarda başarılı olunarak alınır. Lisans türüne göre 2 ila 12 sınav konusu ve 2 veya 4 yıllık asgari öğrenim şartı vardır.
SPK yatırımcının zararını öder mi?
Hayır. SPK şikâyetleri mevzuata uyum açısından inceler, zarar tazminine karar vermez. Tazmin talepleri için borsa işlemlerinde Borsa İstanbul'a, diğer uyuşmazlıklarda TSPB Müşteri Uyuşmazlıkları Hakem Heyeti'ne veya yargıya başvurulur.
Kripto para borsalarını SPK mı denetler?
Evet. 6362 sayılı Kanun'un 35/B maddesine göre kripto varlık hizmet sağlayıcılarının kurulması ve faaliyete başlaması için SPK izni zorunludur. Faaliyette bulunanların listesi SPK'nın sitesindeki Kurumlar menüsünde yayımlanır.
SPK kararlarına nasıl itiraz edilir?
6362 sayılı Kanun'un 134. maddesine göre Kurul kararlarına karşı davalar idare mahkemelerinde açılır ve bu başvurular acele işlerden sayılır.
Kaynaklar
- Mevzuat Bilgi Sistemi: 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu, madde 1, 4, 35/B, 39, 77, 81, 96, 99, 101, 103, 117–123, 128, 134 ve 139 (yeni sekmede açılır)
- SPK: Sermaye Piyasası Kurulu'nun oluşumu (kuruluş, Kurul Karar Organı, merkez) (yeni sekmede açılır)
- SPK: Lisanslama faaliyetleri (yeni sekmede açılır)
- SPK: 2026 yılı SPK bültenleri listesi (yeni sekmede açılır)
- SPK Bülteni 2026/67 (30.09.2026): bülten bölümleri ve 99/3 erişim engeli kararları (yeni sekmede açılır)
- SPK Bülteni 2025/68 (31.12.2025): 2026 yılı yeniden değerlenmiş idari para cezası tutarları (yeni sekmede açılır)
- SPK: Şikayet başvurusu nereye, nasıl yapılır? (yeni sekmede açılır)
- SPK: Kripto varlık hizmet sağlayıcılar (faaliyette bulunanlar listesi) (yeni sekmede açılır)
- SPL: Hakkımızda (2011, SPK yetkisiyle lisanslama sınavları) (yeni sekmede açılır)
- SPL: Lisans türleri (yeni sekmede açılır)
- SPL: İlgili mevzuat (VII-128.7 sayılı Lisanslama ve Sicil Tutmaya İlişkin Esaslar Tebliği) (yeni sekmede açılır)
- BDDK: Kurum hakkında ve kuruluşlar (yeni sekmede açılır)
- TCMB: Ödeme hizmetleri (6493 sayılı Kanun) (yeni sekmede açılır)
- SPK Bülteni 2026/78 (30.10.2026): 76/1918 sayılı karar, duyuru ve ilke kararları bölümü (yeni sekmede açılır)
Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, yetkili kuruluşlar tarafından kişilerin risk ve getiri tercihleri dikkate alınarak kişiye özel sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler ise genel niteliktedir. Bu tavsiyeler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.