Kısa cevap: S&P 500, S&P Dow Jones Indices'in hesapladığı, ABD'de yerleşik 500 büyük şirketin paylarından oluşan ve halka açık piyasa değeriyle ağırlıklandırılan hisse senedi endeksidir; kurumun açıklamasına göre ABD'de yatırılabilir piyasa değerinin yaklaşık %80'ini kapsar. Endeksin kendisi alınamaz; Türkiye'den S&P 500'e TEFAS'taki yabancı hisse senedi fonları ve yabancı BYF fon sepeti fonlarıyla ya da aracı kurumun yurt dışı hesabıyla alınan ETF'lerle ulaşılır. Ekim 2026 itibarıyla 9 Temmuz 2025 ve sonrasında alınan fon paylarının kazancında %17,5 stopaj kesilir, yurt dışından doğrudan alınan ETF'in alım satım kazancı ise beyan edilir.
S&P 500, ABD hisse senedi piyasası için en çok başvurulan göstergedir. Fon izahnamelerinde karşılaştırma ölçütü, vadeli işlem sözleşmelerinde dayanak varlık ve ekonomik haberlerde "ABD borsası" denildiğinde çoğunlukla bu endeks kastedilir. Endeksin bir şirket listesi olmanın ötesinde hangi kurallarla kurulduğu, yatırımcının fon veya ETF seçerken neyi karşılaştırması gerektiğini de belirler.
Aşağıda endeksin seçim kriterleri ve hesaplama yöntemi S&P Dow Jones Indices'in Temmuz 2026 tarihli metodolojisine, getiri verileri 30 Eylül 2026 tarihli resmi verilere, vergi bilgileri ise Ekim 2026 itibarıyla geçerli mevzuata göre anlatılıyor.
S&P 500 nedir, neyi ölçer?
S&P 500, S&P Dow Jones Indices'in (S&P DJI) ABD pay piyasasının büyük ölçekli şirketler bölümünü ölçmek için hesapladığı endekstir. Kurumun S&P U.S. Indices metodolojisi endeksi ABD hisse senedi piyasasının temsilcisi olarak tanımlar ve 500 şirketten oluştuğunu belirtir. Endeks ABD doları cinsinden hesaplanır.
- Başlangıç: Metodolojideki tabloya göre endeksin yayın tarihi 4 Mart 1957'dir; baz değeri 1941–1943 dönemi için 10 kabul edilmiştir.
- Güncel düzey: S&P DJI'nin endeks sayfasına göre fiyat endeksi 16 Ekim 2026 kapanışında 7.659,44 puandaydı ve yılbaşından bu yana %11,89 yükselmişti.
- Kapsam: Aynı sayfaya göre endeks, ABD'de yatırılabilir piyasa değerinin yaklaşık %80'ini temsil eder.
Endeks bir yatırım ürünü değildir. Endeksi izleyen fonlar, ETF'ler ve vadeli işlem sözleşmeleri vardır; yatırımcı bunlardan birini alarak endeksin getirisine yaklaşık olarak ortak olur. Teknoloji şirketlerinin ağırlığı daha yüksek olan ikinci büyük ABD endeks ailesi Nasdaq 100 ve Nasdaq Composite yazısında ayrıca anlatılıyor.
S&P 500 hisseleri nasıl seçilir?
Temmuz 2026 tarihli metodolojiye göre bir şirketin S&P 500'e eklenebilmesi için aşağıdaki kriterleri sağlaması gerekir:
| Kriter | Şart |
|---|---|
| Yerleşim | ABD'de yerleşik şirket; 10-K, 10-Q ve 8-K gibi yerli ihraççı raporlarını verir |
| Borsa | NYSE, NYSE Arca, NYSE American, Nasdaq'ın üç pazarı, Cboe borsaları veya Texas Stock Exchange'de kote; tezgâh üstü piyasalar uygun değil |
| Menkul kıymet türü | Şirket payı (gayrimenkul yatırım ortaklıkları dahil); ETF, kapalı uçlu fon, ADR, SPAC, imtiyazlı pay ve varant uygun değil |
| Piyasa değeri | Şirket düzeyinde en az 22,7 milyar ABD doları; payın halka açık piyasa değeri bu eşiğin en az %50'si |
| Halka açıklık | Yatırılabilir ağırlık faktörü (IWF) en az 0,10 |
| Likidite | Son 365 günlük dolar cinsinden işlem tutarının halka açık piyasa değerine oranı en az 0,75; değerlendirmeden önceki altı ayın her birinde en az 250.000 pay işlem |
| Kârlılık | ABD muhasebe standartlarına (GAAP) göre sürdürülen faaliyetlerden net kâr hem son çeyrekte hem son dört çeyreğin toplamında pozitif |
| Halka arz süresi | Uygun bir borsada en az 12 ay işlem görmüş olmak |
Piyasa değeri eşiği her takvim çeyreğinin başında gözden geçirilir; eşik, ABD pay evreninin toplam piyasa değerinin büyükten küçüğe kümülatif olarak yaklaşık %85'ine denk gelecek biçimde belirlenir. 22,7 milyar dolar Temmuz 2026 tarihli metodolojideki değerdir; güncel eşik S&P DJI'nin sitesinden kontrol edilir.
Kriterler yalnızca endekse girişte aranır. Metodolojiye göre bir şirket kriterlerden birini geçici olarak sağlamadığı için çıkarılmaz; çıkarma birleşme, devralma, borsadan ayrılma veya kriterlerin ciddi biçimde ihlali hâlinde gündeme gelir.
Endeks komitesi ne yapar?
S&P 500'ün kurallara dayalı endekslerden farkı seçimin bir komite tarafından yapılmasıdır. Metodolojiye göre şirket seçimi komitenin takdirindedir; komite her GICS sektörünün endeksteki ağırlığını ABD pay evrenindeki ağırlığıyla karşılaştırarak sektör dengesini de gözetir. Komite üyeleri S&P DJI çalışanlarıdır, ayda bir toplanır ve görüşmeleri gizlidir.
Endeksin planlı bir yeniden yapılanma tarihi yoktur; değişiklikler gerektiğinde yapılır ve kural olarak en az üç iş günü önceden duyurulur. Şirket sayısı 500'de sabittir. Birden fazla pay sınıfı kote olan şirketlerde her sınıf ayrı satır olarak yer alabildiği için endeksteki menkul kıymet sayısı 500'ü aşabilir.
S&P 500 nasıl hesaplanır? Ağırlık ve getiri türleri
S&P 500 halka açık piyasa değeriyle ağırlıklandırılır. Her payın ağırlığı fiyatı ile halka açık pay sayısının çarpımına göre belirlenir; kurucuların, devletin veya stratejik ortakların elindeki paylar IWF katsayısıyla hesaptan düşülür. Pay sayıları üç ayda bir güncellenir. Ana endekste tek şirket için ağırlık sınırı yoktur; bu yüzden en büyük şirketlerin fiyat hareketi endeksi küçük şirketlerden çok daha fazla etkiler. S&P DJI her şirkete eşit ağırlık veren S&P 500 Equal Weight ve ağırlık sınırlamalı sektör versiyonlarını ayrı endeksler olarak hesaplar.
Metodolojiye göre endeksin üç getiri türü vardır:
- Fiyat getirisi (Price Return): Nakit temettüleri hesaba katmaz. Haberlerde verilen puan genellikle bu versiyondur.
- Toplam getiri (Total Return): Nakit temettüleri hak kullanım günü kapanışında, vergi kesintisi düşülmeden endekse yeniden yatırır.
- Net toplam getiri (Net Total Return): Temettüleri ilgili kaynak vergisi düşüldükten sonra yeniden yatırır.
Bir fonun veya ETF'in performansı hangi versiyonla karşılaştırıldığına göre farklı görünür; aynı ayrım endeks fonu yazısında BIST endeksleri için de anlatılıyor.
Örnek: S&P DJI verilerine göre 30 Eylül 2026'ya kadar 10 yılda S&P 500 fiyat endeksi yıllık ortalama %13,44, toplam getiri endeksi %15,33 kazandırdı. Bu oranlar varsayımsal 10.000 dolarlık bir başlangıç tutarına uygulansın:
- Fiyat getirisiyle: 10.000 × 1,134410 ≈ 35.291 dolar
- Toplam getiriyle: 10.000 × 1,153310 ≈ 41.632 dolar
Aradaki yaklaşık 6.341 dolarlık fark yeniden yatırılan temettülerden kaynaklanır. Hesap vergi, gider ve kur etkisini içermez; tutar varsayımsaldır.
S&P 500 getirisi ve oynaklığı: resmi veriler
S&P DJI'nin endeks sayfasında 30 Eylül 2026 tarihli ay sonu verileri şöyle yer alıyor (ABD doları bazında; 3, 5 ve 10 yıllık getiriler yıllık ortalamadır):
| Dönem | Fiyat getirisi | Toplam getiri | Yıllık risk (standart sapma) |
|---|---|---|---|
| 1 yıl | %14,40 | %15,74 | - |
| 3 yıl | %21,29 | %22,89 | %12,38 |
| 5 yıl | %12,18 | %13,79 | %15,63 |
| 10 yıl | %13,44 | %15,33 | %15,35 |
Risk sütunu, S&P DJI'nin aylık değerlerden hesapladığı ve yıllığa çevirdiği standart sapmadır. Bu ölçünün nasıl hesaplandığı ve nasıl yorumlanacağı volatilite yazısında anlatılıyor.
Tablodaki rakamlar dolar bazındadır. TL ile yatırım yapan biri için sonuç ayrıca dolar/TL kurundaki değişime bağlıdır. Rakamlar belirli bir döneme aittir; geçmiş getiri gelecekteki getirinin göstergesi değildir ve endeks tek yıllarda belirgin kayıplar da yaşayabilir.
S&P 500 fonu nasıl alınır? Türkiye'den erişim yolları
Türkiye'den S&P 500'e ulaşmanın başlıca yolları şunlardır:
| Yol | Nasıl işler | Nereden alınır |
|---|---|---|
| Yabancı hisse senedi fonu | Portföyün en az %80'i yurt dışı paylardan oluşur; fiyat TL'dir ve günde bir hesaplanır | TEFAS üyesi banka veya aracı kurum |
| Yabancı BYF fon sepeti fonu | Portföyün en az %80'i başka fonlara ve yurt dışı BYF'lere (ETF'lere) yatırılır | TEFAS üyesi banka veya aracı kurum |
| Yurt dışı ETF | ABD borsasında işlem gören ve endeksi izleyen borsa yatırım fonu; seans içinde dolar fiyatıyla alınıp satılır | Yurt dışı işlem hizmeti veren aracı kurum |
| Vadeli işlem | Endekse dayalı, kaldıraçlı ve nakit uzlaşılı sözleşme | Yurt dışı vadeli işlem borsasına erişim sağlayan aracı kurum |
S&P 500 endeks fonu ve yabancı fonlar
SPK'nın Yatırım Fonlarına İlişkin Esaslar Tebliği'ne (III-52.1) göre portföyünün en az %80'ini yabancı para ve sermaye piyasası araçlarına yatıran fonların unvanında "Yabancı" ibaresi bulunur (md. 7). Kurul'un uygun gördüğü bir endeksi kopyalayan fonların unvanında ise "Endeks" ibaresi zorunludur. Endeks fonu yazısında aktarılan 10 Eylül 2026 tarihli TEFAS listesinde unvanında endeks ibaresi geçen fonların tamamı hisse senedi yoğun fon olarak işaretliydi ve Borsa İstanbul paylarından oluşan endeksleri izliyordu. Bu nedenle TEFAS'ta S&P 500'e yakın bir portföy, unvanında endeks ibaresi olmasa da ABD paylarına ya da ABD endekslerini izleyen ETF'lere yatıran yabancı fonlarda aranır. Fonun S&P 500'ü karşılaştırma ölçütü olarak kullanıp kullanmadığı izahnamede, portföy dağılımı KAP'taki aylık raporlarda yer alır. Ayrıntılar yabancı hisse senedi fonu ve fon sepeti fonu yazılarında anlatılıyor.
S&P 500 ETF ile doğrudan yatırım
ETF, Borsa İstanbul'daki BYF'lerin yurt dışındaki karşılığıdır: bir endeksi izler ve borsada seans boyunca anlık fiyatla işlem görür. S&P 500 ETF'leri ABD seansında dolar cinsinden alınıp satılır; ABD seansının Türkiye saatiyle ne zaman açıldığı ABD borsası saat kaçta açılır yazısında, hesap açma ve emir süreci yabancı hisse senedi nasıl alınır yazısında anlatılıyor.
S&P 500 vadeli işlemleri
CME Group'un sözleşme şartnamesine göre E-mini S&P 500 vadeli sözleşmesinin büyüklüğü endeks puanının 50 dolarla çarpımıdır; en küçük fiyat adımı 0,25 puan, yani 12,50 dolardır. Sözleşmeler mart, haziran, eylül ve aralık vadelidir, nakit uzlaşıyla kapanır ve vade ayının üçüncü cuma günü New York saatiyle 09.30'da işleme kapanır. Varsayımsal 7.500 puanlık bir endeks düzeyinde tek sözleşme 375.000 dolarlık pozisyona karşılık gelir; teminat bu tutarın küçük bir kısmı olduğundan kaldıraç yüksektir.
S&P 500 yatırımında kur etkisi ve vergi
S&P 500 dolar cinsinden hesaplandığı için TL ile yatırım yapan birinin getirisi iki etkinin birleşimidir: TL getiri = (1 + dolar getirisi) × (1 + dolar/TL değişimi) − 1. Varsayımsal olarak endeks dolar bazında %12, kur %15 yükselirse TL getiri 1,12 × 1,15 − 1 = %28,8 olur. Endeks %12 yükselirken kur %5 düşerse sonuç 1,12 × 0,95 − 1 = %6,4'e iner. Fon da ETF de bu kur etkisini taşır.
Vergi ise yola göre ayrışır. Ekim 2026 itibarıyla gerçek kişiler için başlıca farklar şöyledir:
| Konu | TEFAS'taki yabancı fon | Yurt dışı borsadan doğrudan ETF |
|---|---|---|
| Vergileme biçimi | Satışta banka veya aracı kurum stopaj keser; vergi nihaidir, beyanname verilmez | Alım satım kazancı değer artışı kazancı olarak yıllık gelir vergisi beyannamesiyle beyan edilir |
| Oran | 9 Temmuz 2025 ve sonrasında alınan paylarda %17,5 (10041 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı, 9 Temmuz 2025 tarihli ve 32951 sayılı Resmî Gazete) | Gelir vergisi tarifesi; değer artışı kazançlarına tanınan yıllık istisna (2026 için 150.000 TL) menkul kıymet satışlarına uygulanmaz |
| Maliyet düzeltmesi | Yok; matrah alış ve satış bedeli arasındaki farktır | Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi'ndeki artış %10 veya üzerindeyse alış bedeli bu oranda artırılır |
Yurt dışı paylar Borsa İstanbul payı sayılmadığından yabancı hisse senedi fonları hisse senedi yoğun fonlara tanınan %0 stopajdan yararlanamaz. Gelir İdaresi Başkanlığı'nın 2026 tarihli Diğer Kazanç ve İratlar Rehberi, yurt dışı borsalarda hisse senedi alım satımından kazanç elde eden bir mükellefin bu kazancı yıllık beyannameyle beyan etmesi gerektiğini örnekle açıklar. Alış tarihine göre fon oranlarının tamamı yatırım fonu stopaj oranları yazısında yer alıyor. Kur dönüşümü ve yurt dışı temettü gibi ayrıntılarda GİB rehberleri ve mali müşavir görüşü esas alınır.
Hangi yolun uygun olduğu yatırım tutarına, beyan yükümlülüğüne, işlem sıklığına ve maliyetlere göre değişir; bu karşılaştırma bir ürün veya yöntem önerisi değildir.
Sık sorulan sorular
S&P 500 endeksi doğrudan alınabilir mi?
Hayır. Endeks bir hesaplamadır; endeksin getirisine ancak onu izleyen bir fon, ETF veya vadeli işlem sözleşmesi aracılığıyla ortak olunabilir.
S&P 500'de kaç hisse var?
Endeks 500 şirketten oluşur ve şirket sayısı sabittir. Bazı şirketlerin birden fazla pay sınıfı ayrı satır olarak yer alabildiği için endeksteki menkul kıymet sayısı 500'ü biraz aşabilir.
S&P 500 hisseleri nasıl belirlenir?
S&P Dow Jones Indices bünyesindeki endeks komitesi, piyasa değeri, halka açıklık, likidite ve kârlılık kriterlerini sağlayan ABD'li şirketler arasından sektör dengesini de gözeterek seçim yapar. Giriş ve çıkışlar kural olarak en az üç iş günü önceden kurumun sitesinde duyurulur.
S&P 500 endeks fonu TEFAS'ta var mı?
10 Eylül 2026 tarihli bir TEFAS listesinde unvanında endeks ibaresi geçen fonların tamamı Borsa İstanbul paylarından oluşan endeksleri izliyordu. S&P 500'e yakın bir portföy TEFAS'ta yabancı hisse senedi fonları ve yabancı BYF fon sepeti fonları arasında aranır; fonun stratejisi izahnameden kontrol edilir.
S&P 500 ETF kazancı beyan edilir mi?
Yurt dışı borsadan doğrudan alınan ETF'in alım satım kazancı, GİB rehberine göre değer artışı kazancı olarak yıllık gelir vergisi beyannamesiyle beyan edilir. TEFAS'taki yabancı fonlarda ise satışta kesilen stopaj nihai vergidir.
Kaynaklar
- S&P Dow Jones Indices: S&P U.S. Indices Methodology (Temmuz 2026), uygunluk kriterleri, endeks yapısı, getiri türleri ve endeks komitesi (yeni sekmede açılır)
- S&P Dow Jones Indices: S&P 500 endeks sayfası (açıklama, 16 Ekim 2026 kapanışı, 30 Eylül 2026 getiri ve risk verileri) (yeni sekmede açılır)
- CME Group: E-mini S&P 500 Futures sözleşme şartnamesi (yeni sekmede açılır)
- SPK: Yatırım Fonlarına İlişkin Esaslar Tebliği (III-52.1), md. 6 ve 7 (yeni sekmede açılır)
- GİB: G.V.K. Geçici 67. Madde Uygulaması ile İlgili Gerçek Kişilere Yönelik Vergi Rehberi (Şubat 2026) (yeni sekmede açılır)
- GİB: Diğer Kazanç ve İratlar Rehberi (2026), yurt dışı borsalarda menkul kıymet kazançları ve değer artışı istisnası (yeni sekmede açılır)
- Resmî Gazete, 9 Temmuz 2025, sayı 32951: 10041 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (yeni sekmede açılır)
Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, yetkili kuruluşlar tarafından kişilerin risk ve getiri tercihleri dikkate alınarak kişiye özel sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler ise genel niteliktedir. Bu tavsiyeler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.