# Yİ-ÜFE hesaplama: endeksle tutar güncelleme nasıl yapılır?

Adres: https://fincodelabs.com/blog/yi-ufe-hesaplama · Yayıncı: Fincode (Fincode Yazılım ve Teknoloji A.Ş.), İstanbul, Türkiye · Kategori: Piyasa rehberi · Yayın: 2026-11-03 · Güncelleme: 2026-11-03

Yİ-ÜFE hesaplama: iki ay arasındaki endeks oranı, aylık ve yıllık değişim, 12 aylık ortalama, tutar güncelleme; Ekim 2026 endeksi 5.998,51 ve örnek hesaplar.

**Kısa cevap:** **Yİ-ÜFE hesaplama**, TÜİK'in Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi'nden iki ayın endeks değerini oranlamaktır: güncel tutar = eski tutar × (son ay endeksi ÷ başlangıç ayı endeksi). TÜİK'e göre Yİ-ÜFE (2003=100) Ekim 2026'da 5.998,51 oldu; aylık %1,65, yıllık %27,41, on iki aylık ortalamalara göre %27,83 arttı. Aylık oranlar toplanmaz; vergi ve sözleşme hesaplarında hangi ayların alınacağı ilgili metinden okunur.

Yİ-ÜFE, üreticilerin yurt içinde sattığı ürünlerin fiyat değişimini ölçen TÜİK endeksi demektir. Kavramın kendisi ve TÜFE'den farkı [enflasyon nedir, TÜFE nasıl hesaplanır](https://fincodelabs.com/blog/enflasyon-nedir-tufe-nasil-hesaplanir) yazısında anlatılıyor; bu yazının konusu yöntemdir.

Aşağıda TÜİK'in 3 Kasım 2026'da yayımladığı Ekim 2026 verileriyle aylık, yıllık ve on iki aylık ortalama değişim yeniden hesaplanıyor, bir tutarın endeksle nasıl güncelleneceği gösteriliyor ve vergi mevzuatındaki iki kullanım özetleniyor. Tutar örnekleri varsayımsaldır, endeks değerleri gerçektir.

## Yİ-ÜFE endeksi: son değerler ve Yİ-ÜFE Ekim 2026

Yİ-ÜFE endeksi Ekim 2026'da 5.998,51'dir; bu değer, 2003 yılı ortalaması 100 kabul edildiğinde üretici fiyatlarının geldiği düzeyi gösterir.

**Yİ-ÜFE endeksi ve değişim oranları (2003=100)**

| Ay | Endeks | Aylık | Yıllık |
| --- | ---: | ---: | ---: |
| Ekim 2025 | 4.708,20 | %1,63 | %27,00 |
| Kasım 2025 | 4.747,63 | %0,84 | %27,23 |
| Aralık 2025 | 4.783,04 | %0,75 | %27,67 |
| Ocak 2026 | 4.910,53 | %2,67 | %27,17 |
| Şubat 2026 | 5.029,76 | %2,43 | %27,56 |
| Mart 2026 | 5.145,36 | %2,30 | %28,08 |
| Nisan 2026 | 5.308,46 | %3,17 | %28,59 |
| Mayıs 2026 | 5.454,58 | %2,75 | %28,93 |
| Haziran 2026 | 5.552,52 | %1,80 | %28,09 |
| Temmuz 2026 | 5.637,14 | %1,52 | %27,83 |
| Ağustos 2026 | 5.781,74 | %2,57 | %27,95 |
| Eylül 2026 | 5.901,26 | %2,07 | %27,38 |
| Ekim 2026 | 5.998,51 | %1,65 | %27,41 |

Kaynak: Endeksler TÜİK veri tabanındaki Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi ve Değişim Oranları [2003=100] tablosundan, oranlar TCMB'nin Üretici Fiyatları tablosundan alındı ve endekslerden yeniden hesaplanarak kontrol edildi. TÜİK veri tabanında toplam, [B-E36] kodlu sanayi satırıdır.

**Aralık ayı Yİ-ÜFE endeksi, 2020–2025**

| Aralık | 2020 | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 |
| --- | ---: | ---: | ---: | ---: | ---: | ---: |
| Endeks | 568,27 | 1.022,25 | 2.021,19 | 2.915,02 | 3.746,52 | 4.783,04 |

Kaynak: Gelir İdaresi Başkanlığı, Diğer Kazanç ve İratların Vergilendirilmesi Rehberi (Şubat 2026), TÜİK verisiyle Yİ-ÜFE tablosu; 2007'den itibaren tüm aylar rehberde yer alıyor. Yıllara göre oranlar [enflasyon oranları tablosu](https://fincodelabs.com/blog/enflasyon-oranlari-tablosu) yazısındadır.

## Yİ-ÜFE oranları nasıl hesaplanır? Aylık, yıllık ve 12 aylık ortalama

Dört Yİ-ÜFE oranının hepsi iki düzeyin bölünmesiyle bulunur; farkları karşılaştırılan dönemden gelir.

**Ekim 2026 oranlarının hesabı**

| Oran | Karşılaştırma | Hesap | Sonuç |
| --- | --- | --- | ---: |
| Aylık | Bir önceki ay | 5.998,51 ÷ 5.901,26 − 1 | %1,65 |
| Aralık'a göre | Önceki yılın Aralık ayı | 5.998,51 ÷ 4.783,04 − 1 | %25,41 |
| Yıllık | Önceki yılın aynı ayı | 5.998,51 ÷ 4.708,20 − 1 | %27,41 |
| 12 aylık ortalama | Kasım 2025–Ekim 2026 ortalaması ile Kasım 2024–Ekim 2025 ortalaması | 5.354,21 ÷ 4.188,59 − 1 | %27,83 |

Dört sonuç TÜİK'in Ekim 2026 bültenindeki oranlarla aynıdır. Ortalama için son 12 ayın endeksleri toplanıp 12'ye bölünür, aynı işlem önceki 12 ay için yapılır. Aynı yöntem Ekim 2025 için %25,49, Ekim 2024 için %43,93 verir; TÜİK bülteninde de bu değerler yer alır.

Aylık oranlar toplanmaz, çarpılır. Ocak–Ekim 2026 aylık oranlarının toplamı %22,93 eder; birikimli gerçek değişim ise %25,41'dir.

## Yİ-ÜFE güncelleme: bir tutar endeksle nasıl güncellenir?

Bir tutar, başlangıç ve bitiş ayı endeksleri aynı seriden alınıp oranlanarak ve bu katsayı tutarla çarpılarak güncellenir.

1. **Ayları belirleme:** Sözleşme veya mevzuat hangi ayı söylüyorsa o ay alınır. Yasal hesaplarda işlem ayından önceki ay istenebilir.
2. **Seriyi sabitleme:** İki değer de 2003=100 Yİ-ÜFE serisinden alınır.
3. **Katsayı:** Bitiş endeksi ÷ başlangıç endeksi.
4. **Tutar:** Eski tutar × katsayı. Yuvarlama kuralı varsa metne göre uygulanır.

> **Varsayımsal örnek 1:** Ekim 2025'te 250.000 TL olan bir tutar Ekim 2026 Yİ-ÜFE'siyle güncellensin. Katsayı 5.998,51 ÷ 4.708,20 ≈ 1,2741; güncel tutar yaklaşık 318.513,98 TL olur.
>
> **Varsayımsal örnek 2:** Aralık 2020'de 100.000 TL olan bir tutar için katsayı 5.998,51 ÷ 568,27 ≈ 10,5557; güncel tutar yaklaşık 1.055.573,93 TL olur.

TÜİK, tarihsel seri için bir uyarı yapar: 2003=100 serisi 1982'ye kadar TEFE ve ÜFE ile geriye çekildiğinden, farklı temel yıllar ve yuvarlama nedeniyle seriden hesaplanan oranlar ilan edilen oranlardan farklı çıkabilir. Bu fark özellikle eski dönemlerde önem taşır. Endekse bağlama kendiliğinden doğmaz; sözleşmede hangi endeksin, hangi ayın ve hangi yuvarlamanın geçerli olduğu yazılı değilse hesabın hukuki sonucu ayrıca değerlendirilir.

## Yİ-ÜFE ile TÜFE hesabı neden karıştırılmamalı?

Yİ-ÜFE ile TÜFE farklı fiyatları ve farklı temel yılları kullanır; birinin endeksi diğerinin hesabında kullanılmaz. TÜİK'in 3 Kasım 2026 bültenlerine göre Ekim 2026'da yıllık artış Yİ-ÜFE'de %27,41, TÜFE'de %29,77'dir. Yİ-ÜFE 2003=100, TÜFE ise Ocak 2026'dan bu yana 2025=100 temel yıllıdır; bu yüzden endeks düzeyleri karşılaştırılamaz.

Hesapta hangi endeksin kullanılacağı konuya göre değişir: kira sınırında TÜFE'nin 12 aylık ortalaması kullanılır ([kira artış oranı](https://fincodelabs.com/blog/kira-artis-orani-nasil-hesaplanir)). Sitedeki [enflasyon hesaplama](https://fincodelabs.com/araclar/enflasyon-hesaplama) aracı TÜFE tabanlıdır; Yİ-ÜFE ile yapılacak bir hesap için bu yazıdaki formül ve TÜİK endeksleri kullanılır.

## Değer artışı kazancında Yİ-ÜFE endekslemesi ve %10 eşiği

Gelir Vergisi Kanunu'nun mükerrer 81. maddesine göre elden çıkarılan mal ve hakkın alış bedeli, elden çıkarıldığı ay hariç olmak üzere Yİ-ÜFE artış oranında artırılır; endeksleme için artışın %10 veya üzerinde olması gerekir. Gelir İdaresi Başkanlığı rehberindeki örnekte alış ayından önceki ayın ve satış ayından önceki ayın endeksi karşılaştırılır.

> **Rehberdeki örnek:** 12 Eylül 2022'de 3.000.000 TL'ye alınıp 21 Nisan 2025'te satılan gayrimenkulde Ağustos 2022 endeksi 1.780,05, Mart 2025 endeksi 4.017,30'dur. Artış %125,68 olduğu için maliyet 3.000.000 × 4.017,30 ÷ 1.780,05 = 6.770.540,15 TL'dir.
>
> **Varsayımsal örnek, eşik altı:** Temmuz 2026'da alınıp Ekim 2026'da satılan bir gayrimenkulde Haziran 2026 ile Eylül 2026 endeksleri karşılaştırılır: 5.901,26 ÷ 5.552,52 − 1 ≈ %6,28. Artış %10'un altında kaldığı için endeksleme yapılmaz.

Vergi hesabının tamamı [değer artış kazancı vergisi](https://fincodelabs.com/blog/deger-artis-kazanci-vergisi) yazısında anlatılıyor.

## Yeniden değerleme oranı Yİ-ÜFE'den nasıl çıkar?

Yeniden değerleme oranı, Ekim ayı itibarıyla Yİ-ÜFE'deki ortalama fiyat artışıdır ve Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın Resmî Gazete'de yayımladığı tebliğle ilan edilir. Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 298. maddesinin (B) fıkrasına dayanan VUK Genel Tebliği Sıra No 585, 2025 yılı oranını %25,49 olarak ilan etti; bu değer TÜİK'in Ekim 2025 on iki aylık ortalama değişimiyle aynıdır.

Ekim 2026 on iki aylık ortalama değişimi TÜİK'e göre %27,83'tür. 3 Kasım 2026 itibarıyla 2026 yılı oranını ilan eden tebliğ yayımlanmadı; bu nedenle %27,83 bir TÜİK göstergesidir, ilan edilmiş oran değildir. Ayrıca bazı kalemlerde Cumhurbaşkanı farklı oran belirleyebilir. İlan edilen oranlar [yeniden değerleme oranları yıllara göre](https://fincodelabs.com/blog/yeniden-degerleme-oranlari-yillara-gore), kapsam ve takvim [yeniden değerleme oranı nedir](https://fincodelabs.com/blog/yeniden-degerleme-orani-nedir) yazısındadır.

## Yİ-ÜFE verisi nereden alınır, ne zaman açıklanır?

Yİ-ÜFE'nin birincil kaynağı TÜİK'tir; Kasım 2026 verisi TÜİK takvimine ve Ekim bültenine göre 3 Aralık 2026 saat 10.00'da açıklanacak.

- **TÜİK bülteni:** Aylık, Aralık'a göre, yıllık ve on iki aylık ortalama oranları verir; ekindeki tablolarda tarihsel seri yer alır.
- **TÜİK veri tabanı:** Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi ve Değişim Oranları [2003=100] tablosunda faaliyet grubu “Toplam” seçilerek endeks okunur.
- **TCMB:** Üretici Fiyatları tablosu aylık ve yıllık oranları geriye doğru listeler.
- **Gelir İdaresi Başkanlığı:** Vergi rehberleri hesapta kullanılan tabloyu yeniden yayımlar.

Sektör bazlı hesap için ayrı alt endeksler kullanılır. Ekim 2026'da yıllık değişim imalatta %29,04, madencilik ve taş ocakçılığında %35,12, elektrik, gaz üretimi ve dağıtımında %9,07'dir; genel endeksle hesaplanan bir sonuç sektör sonucuyla aynı olmayabilir.

## Sık sorulan sorular

### Yİ-ÜFE Ekim 2026 kaç oldu?

TÜİK'in 3 Kasım 2026 bültenine göre Yİ-ÜFE Ekim 2026'da aylık %1,65, Aralık 2025'e göre %25,41, yıllık %27,41 ve on iki aylık ortalamalara göre %27,83 arttı. Endeks değeri 5.998,51'dir.

### Yİ-ÜFE ile tutar güncelleme nasıl yapılır?

Tutar, son ay endeksinin başlangıç ayı endeksine bölünmesiyle bulunan katsayıyla çarpılır. Her iki değer de 2003=100 serisinden alınır; hangi ayın esas alınacağı sözleşme veya mevzuattan okunur.

### Aylık Yİ-ÜFE oranları toplanarak yıllık oran bulunur mu?

Hayır. Oranlar bileşik çalıştığı için çarpılır veya doğrudan endeksler oranlanır. Ocak–Ekim 2026 aylık oranlarının toplamı %22,93 iken gerçek birikimli artış %25,41'dir.

### Yeniden değerleme oranı %27,83 olarak açıklandı mı?

3 Kasım 2026 itibarıyla hayır. %27,83, TÜİK'in Ekim 2026 Yİ-ÜFE on iki aylık ortalama değişimidir. Resmî oran Hazine ve Maliye Bakanlığı tebliğiyle Resmî Gazete'de ilan edilir.

### Yİ-ÜFE endeksi nereden öğrenilir?

Birincil kaynak TÜİK'in haber bülteni ve veri tabanıdır. TCMB'nin Üretici Fiyatları tablosu oranları, Gelir İdaresi Başkanlığı rehberleri ise hesapta kullanılan endeks tablosunu yayımlar.

### Yİ-ÜFE yerine enflasyon hesaplama aracı kullanılabilir mi?

Araç TÜFE tabanlıdır ve Yİ-ÜFE sonucunu vermez. Vergi veya sözleşme Yİ-ÜFE istiyorsa TÜİK'in Yİ-ÜFE endeksleriyle hesap yapılır; Ekim 2026'da yıllık artış Yİ-ÜFE'de %27,41, TÜFE'de %29,77'dir.

## Kaynaklar

- [TÜİK: Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi, Ekim 2026 (haber bülteni, 3 Kasım 2026)](https://veriportali.tuik.gov.tr/tr/press/58035)
- [TÜİK: Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi ve Değişim Oranları \[2003=100\], veri tabanı](https://veriportali.tuik.gov.tr/tr/databrowser/tuik/categories/6/6_7/TR,DF_YIUFE_EDO_V1,1.0)
- [TÜİK: Tüketici Fiyat Endeksi, Ekim 2026 (haber bülteni, 3 Kasım 2026)](https://veriportali.tuik.gov.tr/tr/press/58291)
- [TCMB: Üretici Fiyatları (ÜFE ve Yİ-ÜFE) değişim tablosu](https://www.tcmb.gov.tr/wps/wcm/connect/TR/TCMB+TR/Main+Menu/Istatistikler/Enflasyon+Verileri/Uretici+Fiyatlari)
- [Gelir İdaresi Başkanlığı: Diğer Kazanç ve İratların Vergilendirilmesi Rehberi (Şubat 2026)](https://intvrg.gib.gov.tr/hazirbeyan/assets/pdf/DUYURU_UNIVERSAL_2026_Diger_Kazanc_ve_Iratlar_2026.pdf)
- [Mevzuat Bilgi Sistemi: 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu, mükerrer 81](https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.4.193.pdf)
- [Mevzuat Bilgi Sistemi: 213 sayılı Vergi Usul Kanunu, mükerrer 298](https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.4.213.pdf)
- [Resmî Gazete: Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 585), 27 Kasım 2025, sayı 33090](https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2025/11/20251127-4.htm)
- [TÜİK: Ulusal Veri Yayımlama Takvimi](https://www.tuik.gov.tr/Kurumsal/Veri_Takvimi)

> Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, yetkili kuruluşlar tarafından kişilerin risk ve getiri tercihleri dikkate alınarak kişiye özel sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler ise genel niteliktedir. Bu tavsiyeler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.

---

Bu sayfa, İstanbul merkezli yazılım şirketi Fincode (Fincode Yazılım ve Teknoloji A.Ş.) tarafından yayımlanmıştır: https://fincodelabs.com/blog/yi-ufe-hesaplama

Kaynak gösterimi: Fincode, "Yİ-ÜFE hesaplama: endeksle tutar güncelleme nasıl yapılır?", güncelleme 3 Kasım 2026, https://fincodelabs.com/blog/yi-ufe-hesaplama